---
title: "Rainer Weiss: Qravitasiya Dalğalarının Atası"
description: "Rainer Weiss: Qravitasiya Dalğalarının Kəşfi və İnsanlıq Nümunəsi Arxa Plan Rainer Weiss, qravitasiya dalğalarının aşkarlanmasını mümkün edən texnologiyanın — L..."
article_id: 654
locale: "az"
publisher: "Tech Xəbər"
canonical_url: "https://techxeber.az/az/article/rainer-weiss-qravitasiya-dalgalarinin-atasi-68daac34d89fb1.31080123"
markdown_url: "https://techxeber.az/az/article/rainer-weiss-qravitasiya-dalgalarinin-atasi-68daac34d89fb1.31080123.md"
published_at: "2025-09-01T17:51:52+04:00"
modified_at: "2026-11-18T10:35:39+04:00"
categories:
  - "Elm və Kosmos"
  - "Texnoloji İnkişaf"
keywords: ""
image: "https://techxeber.az/storage/articles/main/main_image_826ff7ad-a2fe-4dc6-a970-7f91538a303d.jpg"
thumbnail_image: "https://techxeber.az/storage/articles/main/thumbnail/main_image_826ff7ad-a2fe-4dc6-a970-7f91538a303d.webp"
audio: "https://techxeber.az/storage/articles/gallery/audio_b4279b03-e307-4997-8b88-eecf06a9aed3.mp3"
alternate_languages:
  az:
    html: "https://techxeber.az/az/article/rainer-weiss-qravitasiya-dalgalarinin-atasi-68daac34d89fb1.31080123"
    markdown: "https://techxeber.az/az/article/rainer-weiss-qravitasiya-dalgalarinin-atasi-68daac34d89fb1.31080123.md"
source_links: []
---

# Rainer Weiss: Qravitasiya Dalğalarının Atası

![Rainer Weiss: Qravitasiya Dalğalarının Atası](<https://techxeber.az/storage/articles/main/main_image_826ff7ad-a2fe-4dc6-a970-7f91538a303d.jpg>)

Rainer Weiss: Qravitasiya Dalğalarının Kəşfi və İnsanlıq Nümunəsi
-----------------------------------------------------------------

### Arxa Plan

Rainer Weiss, qravitasiya dalğalarının aşkarlanmasını mümkün edən texnologiyanın — LIGO (Laser İnterferometrik Qravitasiya Dalğası Observatoriyası) — əsasını qoyan şəxs kimi tanınır. O, 1970-ci illərdə bu konsepti hazırladı və 30 ildən sonra bu ideya gerçəkləşdi. LIGO, ABŞ-ın Luiziana və Vaşinqton ştatlarında yerləşən, hər biri 8 kilometr uzunluğunda iki optik cihazdan ibarətdir.

### Əsas Faktlar

Weiss-in icadı ilə fizika sahəsində qravitasiya dalğalarının mövcudluğu sübut edildi. Bu dalğalar, iki böyük qara dəliyin birləşməsi ilə yaranan zaman-məkan əyrilikləridir. Dalğaların təsiri Yer kürəsində atom nüvəsinin bir neçə eni qədər kiçik bir dəyişiklik yaradır. LIGO 2015-ci ildə ilk dəfə bu dalğaları müşahidə etdi. Bu kəşf insanlığın ən böyük elmi nailiyyətlərindən biri kimi qəbul edilir və Weiss 2017-ci ildə Fizika üzrə Nobel mükafatını aldı.

### Şəxsiyyət və İnsanlıq

Weiss yalnız elmi nailiyyətləri ilə deyil, həm də insani keyfiyyətləri ilə diqqət çəkirdi. Onun müsahibələri heç vaxt qısa olmazdı; o, saatlarla qravitasiya dalğalarının, interferometrlərin və Albert Eynşteynin bu mövzuya baxışını izah edə bilərdi. Weiss-in həmkarları onu həm tələbələrinə, həm də digər insanlara qarşı dəstəkləyici və qayğıkeş biri kimi xatırlayırlar. MIT-dəki laboratoriyasında qışda isti yer axtaran evsiz insanlarla söhbət etməsi və onların problemlərinə maraq göstərməsi onun insanpərvərliyini göstərən nümunələrdən biridir.

### Nəticə

Weiss-in elmi nailiyyətləri tarixdə əbədiləşəcək. Lakin onun həmkarları və dostları onu insani keyfiyyətləri — təvazökarlığı, insanlara marağı və generosityası ilə xatırlayacaqlar. O, elmi kəşflərinin yanında, insanlıq nümunəsi olaraq da yaddaşlarda qalacaq.
