2025-ci ildə Roskomnadzor bloklamaları niyə 59% artdı? Yeni məhdudiyyətlər nələr gətirəcək?
...
Süni intellekt
Oxumaq vaxt alır?
Məqalələri dinləyə bilərsizİnternetdə məzmun nəzarəti kəskin sərtləşib
2025-ci ildə Roskomnadzor bloklanan materialların sayını 59% artıraraq 1,289 milyonadək çatdırıb. Bu, 2024-cü ilin 810 500 materialı ilə müqayisədə ciddi artımdır. Sosial şəbəkələrdə, xüsusilə Vkontakte, Odnoklassniki, TikTok, Telegram, Rutube, "Moy Mir" və "Otvety Mail.ru" platformalarında məzmunun təhlili və bloklanması genişlənib.
Hansı mövzular daha çox hədəfdədir?
Bloklanan materiallar arasında bloklama vasitələri mövzusu 1235% artaraq 93 000-dən çox materialı əhatə edib. LGBT mövzulu məzmun (Rusiya Federasiyasında ekstremist təşkilat kimi tanınıb və qadağan olunub) 269% artaraq 170 300 materiala çatıb. Alkoqol satışı ilə bağlı məzmun 190%, uşaq pornoqrafiyası mövzusu 131%, narkotiklə bağlı materiallar 80%, azyaşlıların qanunsuz fəaliyyətə cəlb olunması isə 60% artıb.
Sosial şəbəkələrdə sərt nəzarət və onun təsiri
Roskomnadzorun bu addımları sosial şəbəkələrdə sərt nəzarətin artdığını göstərir. İstifadəçilər üçün rəqəmsal məkan daha məhdudlaşır, azad fikir və ifadə azadlığı ilə təhlükəsizlik arasında gərginlik artır. Məsələn, TikTok və Telegram kimi platformalarda məzmunun yoxlanılması gündəlik kommunikasiya və məlumat paylaşımına təsir edir.
Ekspertlərin fikirləri və gələcəyə baxış
Mütəxəssislər bildirirlər ki, bu artım həm təhlükəsizlik, həm də senzura məsələlərini gündəmə gətirir. Bloklama vasitələri mövzusundakı kəskin artım istifadəçilərin rəqəmsal azadlıqlarının məhdudlaşması ilə bağlı narahatlıqları artırır. Eyni zamanda, uşaq pornoqrafiyası və narkotiklə bağlı materialların bloklanması ictimai təhlükəsizliyin qorunması baxımından müsbət addım kimi qiymətləndirilir.
İnsanların gündəlik həyatına təsiri
Bu sərtləşmiş nəzarət rəqəmsal məkanın geniş istifadəçiləri üçün yeni çətinliklər yaradır. İstifadəçilər bəzən öz fikirlərini ifadə etməkdə çətinlik çəkir, sosial şəbəkələrdə məzmun paylaşarkən ehtiyatlı olmağa məcbur qalırlar. Bu isə rəqəmsal kommunikasiya və sosial əlaqələrin formasını dəyişir.
Roskomnadzorun 2025-ci il üçün açıqladığı rəqəmlər internet azadlığı və təhlükəsizlik arasında incə tarazlığın nə qədər mürəkkəb olduğunu göstərir. Gələcəkdə bu balansın necə qorunacağı isə ictimaiyyət və hakimiyyət arasında davam edən dialoqun mövzusudur.