2026-ci ildə Süni İntellektdə Yeni Dövr: Reasoning Era

Süni İntellektdə Yeni Dövr: Reasoning Era

2025-ci ildə süni intellekt sahəsində ən önəmli yeniliklərdən biri "Reasoning Era" adlı mərhələnin başlanğıcı oldu. Bu dövr maşınların yalnız məlumatları emal etməsi ilə kifayətlənməyib, dərin məntiqi nəticələr çıxarma qabiliyyətini də əhatə edir.

Yeni Modellər və Liderlik Mübarizəsi

Yanvar ayında DeepSeek şirkəti R1 modelini təqdim etdi. Bu model OpenAI-nin o1 modeli ilə müqayisə oluna biləcək yüksək performans göstərdi. Eyni zamanda, GPRO (Group Relative Policy Optimization) texnikası təlim prosesində hesablama xərclərini əhəmiyyətli dərəcədə azaltdı. Bu inkişaf Çin üçün açıq mənbəli süni intellekt modellərində liderliyə yüksəlmək imkanı yaratdı.

GPT-5: İnsan Ekspertinə Bənzər Performans

7 avqust 2025-ci ildə OpenAI GPT-5 modelini təqdim etdi. Bu model insan ekspert səviyyəsində nəticələr göstərməklə yanaşı, ümumi məqsədli və "o-seriya" məntiqi modelləri birləşdirərək yeni standartlar qoydu. Google DeepMind isə Beynəlxalq Riyaziyyat Olimpiadası səviyyəsində nəticələr əldə edərək süni intellektin riyaziyyat sahəsində də gücünü nümayiş etdirdi.

AI-nin İş Dünyasında Geniş İstifadəsi

2025-ci ilin sonunda süni intellekt agentləri iş yerlərində əsas əməkdaş kimi qəbul edildi. Hüquq, maliyyə, proqram təminatı və media sahələrində sənədlərin yoxlanılması, kodlaşdırma və müştəri dəstəyi kimi sahələrdə AI-nin rolu artdı. Bu dəyişikliklər iş proseslərini sürətləndirərək insan əməkdaşlarının yükünü azaltdı.

Böyük İnvestisiyalar və Tərəfdaşlıqlar

2025-ci ildə AI startapları təxminən 150 milyard ABŞ dolları (təxminən 255 milyard AZN) məbləğində vəsait cəlb etdi, bu da sahənin sürətlə böyüdüyünü göstərir. Axios və Associated Press kimi böyük təşkilatlar AI modellərinin təlimi üçün arxivlərini açıq etdi. Dekabrda Disney generativ AI-nı əsas əməliyyatlarında tətbiq etdi və OpenAI ilə tərəfdaşlıq quraraq video-generasiya üçün intellektual mülkiyyət hüquqları verdi. Amazon isə ABŞ-da Familiar Faces adlı üz tanıma funksiyasını istifadəyə verdi.

Qanunvericilik və Yeni Texnologiyalar

2025-ci ildə Avropa İttifaqının AI Aktı qüvvəyə mindi və süni intellektin etik və hüquqi aspektlərinə yeni yanaşma gətirdi. ABŞ ordusu xAI-nin Grok chatbotunu Pentagon platformasına inteqrasiya etdi. Sentyabrda Florida Universiteti fotonik hesablama çipini təqdim edərək AI-nin hesablama gücünü və enerji səmərəliliyini artırdı.

İnsanlar və Gələcək

Bu sürətli inkişaflar insanların gündəlik həyatına və iş mühitinə dərindən təsir göstərir. Süni intellekt əməkdaş kimi iş yükünü yüngülləşdirir, lakin yeni bacarıqların öyrənilməsini zəruri edir. 2025-ci il süni intellektin insan həyatında daha çox yer tutduğu, həm imkanlar, həm də çağırışlar gətirdiyi bir il oldu.