3 milyon illik kəllə: İnsan təkamülünə baxışımız dəyişir!

Qədim Kəllə Tapıntısı Təkamül Tarixini Yenidən Yazır

1998-ci ildə Cənubi Afrikanın Sterkfontein mağaralarında paleoantropoloq Ronald Klark və komandası tərəfindən tapılan 'Little Foot' adlanan kəllə, insan təkamülü ilə bağlı sualları yenidən gündəmə gətirdi. Təxminən 3 milyon ilə 1.95 milyon il əvvəlki dövrə aid olduğu düşünülən bu kəllə, uzun müddət Australopithecus prometheus növünə aid edilmişdi. Lakin son araşdırmalar bu fikri dəyişə bilər.

Araşdırmalar Yeni Faktları Ortaya Çıxarır

Avstraliyanın La Trobe Universitetindən arxeoloq Jesse Martin, 'Little Foot' kəlləsini həm Australopithecus prometheus növünə aid MLD1 kəlləsi, həm də Australopithecus africanus növünə aid nümunələrlə müqayisə edib. Nəticələr göstərib ki, 'Little Foot' nə tam olaraq A. prometheus, nə də A. africanus xüsusiyyətlərinə malikdir. Bu, onun tamamilə yeni bir növ ola biləcəyinə işarədir.

Morfoloji Uyğunsuzluq

Martin və komandası kəllənin morfoloji xüsusiyyətlərini təhlil edərkən, onun MLD1 ilə kifayət qədər oxşar olmadığını aşkar edib. MLD1-in yalnız bir hissəsi qorunduğu üçün 'Little Foot' ilə əlaqələndirilməsi çətin olub. Kəllənin beyin həcmi, saggital çıxıntısı və parietal sümüyü kimi xüsusiyyətlər nəzərə alınsa da, bu məlumatlar tam uyğunluq göstərməyib. Bundan əlavə, Clarke tərəfindən nəzərə alınmayan iki xüsusiyyət - oksipital çıxıntı və asterion - Martin tərəfindən təhlil edilib.

Təkamül Tarixində Yeni Növ?

Araşdırmalar zamanı 'Little Foot' kəlləsində asterionda bir çıxıntı, saggital çıxıntının fərqli yerləşimi, böyük oksipital çıxıntı və daha uzun nukal düzənlik kimi fərqli xüsusiyyətlər müəyyən edilib. Bu fərqlər onun A. prometheus növünə aid olmadığını deməyə əsas verir. Martin bu kəllənin yeni bir növ ola biləcəyini düşünür, lakin rəsmi olaraq yeni növün adlandırılmasını uzun illərdir bu tapıntını araşdıran komandaya buraxmağı daha məqsədəuyğun hesab edir.

İnsan Təkamülünə Təsiri

Bu tapıntı, insan təkamül tarixində yeni bir səhifə açmağa hazırlaşır. 'Little Foot' kəlləsi, insan növlərinin müxtəlifliyini və təkamül prosesindəki mürəkkəbliyi bir daha vurğulayır. Elm adamları, bu cür qədim tapıntıların insanın keçmişinə dair daha çox sual doğuracağını və təkamül nəzəriyyələrini yenidən nəzərdən keçirmək üçün bir fürsət yaradacağını bildirirlər.