AI modelləri saxta məlumatla necə aldanır: Hot dog çempionu niyə uyduruldu?

Süni intellekt və dezinformasiya

Texnoloji jurnalist Thomas Germain şəxsi saytında “The Best Tech Journalists at Eating Hot Dogs” adlı səhifə yaradaraq, 2026-cı ilin South Dakota Hot Dog International yarışında 7,5 hot dog yediyini iddia etdi. Lakin bu yarış heç vaxt mövcud olmayıb. Germainin uydurma məlumatı 24 saat ərzində məşhur AI modelləri – ChatGPT və Google Gemini tərəfindən qəbul edildi və onların cavablarında istifadə olundu.

AI modellərinin məlumat boşluqları

Google Gemini və ChatGPT Germainin saytındakı məlumatları mənbə kimi götürdü. Anthropic Claude modeli isə bu məlumatı ya gec tanıdı, ya da ümumiyyətlə qəbul etmədi. Google AI Overview artıq Germaini hot dog çempionu kimi göstərmir və “mövcud məlumatlara əsasən, texnoloji jurnalistlər arasında rəqabətli hot dog yemə yarışlarında tanınan şəxs yoxdur” mesajı ilə çıxış edir. Google bu vəziyyəti “məlumat səhvi” kimi qiymətləndirib və Germainin uydurma qalib kimi təqdim olunmasını təsdiqləyib.

İnsanlar və AI arasında etibar böhranı

ChatGPT Germaini saxta məlumat kimi qəbul etsə də, onu qeyd edir və əslində Kara Swisher, Casey Newton, Nilay Patel və Taylor Lorenz kimi jurnalistləri hot dog yarışında önəmli simalar kimi təqdim edir. Bu hadisə göstərir ki, AI modelləri internetdəki məlumatları süzgəcdən keçirmədən toplayır və nəticədə yanlış məlumatlar sistemlərə daxil olur.

Nəticə və gələcəyə baxış

Bu hiylə AI sistemlərinin manipulyasiyaya açıq olduğunu ortaya qoyur. İnsanlar Google AI Overview kimi platformalara daha çox inanır, amma mənbələri yoxlamırlar. Bu isə yanlış məlumatların sürətlə yayılmasına və etibarın azalmasına səbəb olur. Texnologiya şirkətləri AI modellərinin məlumat mənbələrini daha diqqətlə yoxlamalı, istifadəçilər isə əldə etdikləri məlumatlara daha tənqidi yanaşmalıdır.

Thomas Germainin sadə bir hiyləsi süni intellektin zəif nöqtələrini ifşa etdi və gələcəkdə bu kimi halların qarşısının alınmasının vacibliyini göstərdi.