Çin optik çip texnologiyasında sürətli irəliləyişlə dünya liderliyinə doğru

Optik çiplər: gələcəyin texnologiyası

Çin optik hesablama çiplərinə böyük sərmayə yatıraraq texnologiya sahəsində yeni dövr açır. Elektron çiplərdən fərqli olaraq, optik çiplər işığın amplituda, faza və müdaxilə nümunələrini idarə edir, bu da enerji itkisinin azaldılmasına və sürətin artırılmasına imkan verir.

Çin və optik çip tədqiqatlarının sürətli inkişafı

2017-2025-ci illər arasında Çin optik çip tədqiqatlarını on dəfə artırıb. 2025-ci ildə ölkə bu sahədə 476 elmi məqalə nəşr edərək dünyada birinci yerdədir. ABŞ isə ikinci ən çox məqalə nəşr edən ölkədir. Bu yüksəliş, ABŞ-ın qabaqcıl elektron çiplərə çıxışı məhdudlaşdıran siyasətindən sonra Çin üçün strateji üstünlükdür.

LightGen: süni intellektdə yeni mərhələ

Çində hazırlanmış LightGen adlı ilk tam optik çip generativ süni intellekt modellərini işlədə bilir. Bu çip, nanosəviyyədə işığı idarə edən çoxsaylı fotonik neyronları birləşdirərək, NVIDIA A100 kimi yüksək səviyyəli prosessorlardan daha sürətli və enerji səmərəli işləmə qabiliyyətinə malikdir. Bu, süni intellektin gələcəyində enerji sərfiyyatını azaltmaq və performansı artırmaq üçün böyük addımdır.

İnfrastruktur və istedad: uğurun təməli

Çin 14-cü beşillik planında fotonika və kvant hesablama layihələrinə xüsusi yer ayırıb. Ölkə həm infrastruktur, həm də istedad bazasına davamlı sərmayələr qoyur. Peking Universiteti, Shanghai Jiao Tong Universiteti və Fudan Universiteti kimi qabaqcıl təhsil müəssisələri bu sahədə tədqiqatları gücləndirir.

İnsan həyatına təsiri və gələcək perspektivlər

Optik çiplər yalnız hesablama sürətini artırmır, həm də sensorlar, məlumat ötürmə sistemləri və biotibbi cihazlarda istifadə olunur. Bu, tibbdə diaqnostika və müalicə proseslərini daha effektiv və enerjiyə qənaətli edir. Mürəkkəb hesablama sahəsində qarşıya çıxan çətinliklərə baxmayaraq, Çin bu texnologiyanı inkişaf etdirərək qlobal rəqabətdə ön sıralara çıxır.

Çinin optik çip texnologiyasına yatırdığı sərmayələr və əldə etdiyi nailiyyətlər enerji sərfiyyatını azaldaraq həm iqtisadi, həm də ekoloji faydalar gətirir. Bu, texnologiyanın insan həyatına birbaşa təsir edən yeni mərhələsidir.