Çində sualtı robotlar dəniz təsərrüfatında inqilab yaradır

Dənizdə gələcəyin texnologiyası

Çinin Guangdong-Hong Kong-Makao Böyük Körfəzində keçirilən sualtı robot yarışması dəniz təsərrüfatında inqilabi addım kimi yadda qaldı. Açıq dənizdə, aktiv dəniz təsərrüfatı zonasında baş tutan final mərhələsində 16 komanda robotlarını real şəraitdə sınadı. Yarışmanın məqsədi dəniz təsərrüfatının gündəlik problemlərini həll edə biləcək robotların potensialını göstərmək idi.

İtirilmiş ankurlar və dəniz məhsullarının yığılması

2025-ci ildə Tayfun Ragasa səbəbindən Yuehe balıqçılıq təsərrüfatı 700-dən çox dəmir ankurunu itirmişdi. Bu itki təxminən 1 milyon yuan (təxminən 1,75 milyon AZN) zərərə səbəb olmuşdu. Yarışmada iştirak edən robotlar məhz belə çətin tapşırıqları yerinə yetirməli idi: batmış ankurları çıxarmaq, dəniz məhsullarını effektiv toplamaq və torlardan biofouling təmizləmək. Shenzhen Hanhai Huafan Cleaning Robotics şirkətinin robotları 24 saat fasiləsiz işləmə qabiliyyəti ilə ənənəvi metodlardan 10 dəfə daha effektiv oldu.

Texnologiyanın kommersiyalaşması və bazar perspektivləri

Westlake Universitetinin komandası sualtı süni intellekt və multimodal qavrayış texnologiyası ilə birinci yeri qazandı. Yarışmanın əvvəlində 150 milyon yuan (təxminən 262,5 milyon AZN) dəyərində əməliyyat ehtiyacları siyahısı yayımlandı. Guangdongdakı 17 dəniz təsərrüfatı inkişafçısından 100 milyon yuan (təxminən 175 milyon AZN) dəyərində sifariş potensialı mövcuddur. Dörd mükafat qazanan komanda Zhuhai şəhərinin Xiangzhou rayonunda fəaliyyətə başlamaq üçün razılıq imzaladı.

Çinin sualtı robot bazarı 2024-cü ildə 10 milyard yuanı (təxminən 17,5 milyard AZN) keçib və 2027-ci ildə 40 milyard yuan (təxminən 70 milyard AZN) səviyyəsinə çatacağı gözlənilir. 2025-ci ildə Çin hökuməti dərin dəniz texnologiyasını strateji sənaye kimi tanıdı. Zhuhai şəhəri 2025-ci ilin sonuna qədər 10 truss-tipli platforma və 452 qravitasiya tor qafası qurub, həmçinin 40 okean innovasiya platforması və 140 yüksək texnologiyalı dəniz müəssisəsinə ev sahibliyi edir.

Ekspert rəyləri və gələcəyə baxış

Lin Jincheng yarışmada vurğuladı ki, “robotlar sadəcə prototiplər kimi deyil, sürətli kommersiyalaşma potensialı ilə optimallaşdırılmalıdır”. Cai Qianxia əlavə etdi ki, “algoritmlər laboratoriyadan çıxıb sənaye ehtiyacları ilə birləşdi”. Wang Zhangyuan isə bu texnologiyanın dəniz təsərrüfatında yeni dövr açacağını qeyd etdi.

İnsanlar və dəniz təsərrüfatı

Bu yarışma təkcə texnoloji uğur deyil, həm də balıqçıların həyatını asanlaşdıran, itkiləri azaldan və məhsuldarlığı artıran dönüş nöqtəsidir. Yuehe balıqçıları artıq itirilmiş ankurların səbəb olduğu zərərləri minimuma endirə biləcək texnologiyaya ümidlə baxırlar. Bu, dəniz təsərrüfatında dayanıqlı inkişaf və gələcək nəsillər üçün daha sağlam ekosistem deməkdir.