DiDAX: DNA ilə gələcəyin məlumat saxlama inqilabı başlayır

DiDAX və DNA əsaslı məlumat saxlama

Avropanın səkkiz qabaqcıl tədqiqat qrupu bir araya gələrək DiDAX konsorsiumunu yaratdı. Bu layihə Avropa İttifaqının EIC maliyyələşməsi ilə fəaliyyət göstərir və DNA əsaslı məlumat saxlama texnologiyasını yeni səviyyəyə qaldırmağı hədəfləyir.

DNA-nın üstünlükləri

DNA məlumat saxlama üçün ideal vasitədir. Onun dörd nukleotiddən ibarət əlifbası məlumatı sıx və uzun müddət ərzində stabilliklə saxlamağa imkan verir. DiDAX, məlumatı ikili koddan DNA hərflərinə çevirir və rəqəmsal fotolitografiya vasitəsilə 2 milyondan çox unikal oligonukleotid sintez edə bilir. Bu, məlumat sıxlığını əhəmiyyətli dərəcədə artırır.

Texnoloji yeniliklər

DiDAX kompozit əlifbalardan istifadə edərək məlumat sıxlığını yüksəldir və səhv düzəltmə kodları tətbiq edir. Nanopore texnologiyası uzun DNA zəncirlərinin oxunmasını təmin edir. Qısa DNA parçaları uzun zəncirlərə birləşdirilərək oxuma effektivliyi artırılır. Bununla yanaşı, DNA-nın kimyəvi parçalanmasının qarşısını almaq üçün silika kapsulyasiyası tətbiq olunur. Bu üsul DNA-nı kimyəvi zərərdən qoruyur və məhsullara inteqrasiya etməyə imkan yaradır.

İnsan və sənaye üçün faydalar

DiDAX yalnız məlumat saxlama ilə kifayətlənmir. O, həm də məhsulların etibarlılığını və izlənməsini təmin edən DNA əsaslı autentifikasiya sistemləri yaradır. Bu, saxtakarlığın qarşısını almaq və istehsal zəncirində şəffaflığı artırmaq üçün mühüm addımdır. Kimyəvi Klonlanmayan Funksiyalar (CUF) üzərində aparılan tədqiqatlar isə gələcəkdə daha təhlükəsiz və effektiv məlumat sistemlərinin qurulmasına zəmin yaradır.

Gələcəyə baxış

DiDAX layihəsi, Avropa İttifaqının 101115134 nömrəli maliyyələşməsi ilə, 2026-cı ilin fevralında yeni mərhələyə qədəm qoyur. Bu texnologiya məlumat saxlama sahəsində ekoloji cəhətdən səmərəli, uzunmüddətli və yüksək sıxlıqlı həllər təqdim etməklə, həm gündəlik həyatımızı, həm də sənaye proseslərini dəyişdirməyə hazırdır. İnsanların məlumat təhlükəsizliyi və məhsul keyfiyyətinə dair narahatlıqları azalır, gələcək isə daha şəffaf və davamlı olur.