Elon Musk və SpaceX: Aya Özünü Böyüdən Şəhər Qura Bilərmi?

Ayda yeni dövrün başlanğıcı

Elon Musk SpaceX-in prioritetini Marsdan Aya yönəldib və kosmosda insan həyatının yeni mərhələsini açmaq istəyir. Musk Ayda "özünü böyüdən şəhər" qurmağı planlaşdırır və bu layihənin 10 ildən az müddətdə həyata keçirilə biləcəyini bildirir. Onun sözlərinə görə, Ayda koloniyanın qurulması Marsa nisbətən daha sürətli reallaşa bilər.

Mars planları və Ayın üstünlükləri

SpaceX Marsda şəhər qurmaq planını hələ də davam etdirir və bu işin təxminən 5-7 il sonra başlanacağını bildirir. Marsa ilk pilotsuz Starship endirməsinin 2026-cı ildə baş tutması planlaşdırılır. Musk Ay səfərlərinin Marsa nisbətən daha tez mümkün olduğunu vurğulayır, çünki Marsa səyahət planetlərin uyğunlaşmasına görə hər 26 ayda bir mümkündür və səfər təxminən 6 ay çəkir, Ay isə hər 10 gündə bir ziyarət edilə bilər və səfər müddəti 2 gündür.

SpaceX və NASA əməkdaşlığı

SpaceX Ay üçün təxminən 3 milyard dollarlıq (təxminən 5.1 milyard manat) müqaviləyə malikdir və insan daşımaq üçün Starship sistemindən istifadə edəcək. Lakin Starship hələ sınaq mərhələsindədir, orbitə uçuşu yoxdur və bir neçə dəfə partlayışlar yaşanıb. SpaceX yaxın vaxtlarda yeni Starship prototiplərini təqdim etməyi planlaşdırır.

Rəqabət və tənqidlər

Trump dövründə Sean Duffy SpaceX-in Ay missiyasına hazır olmadığını bildirib və Blue Origin şirkətinin bu missiyanı daha tez yerinə yetirə biləcəyini vurğulayıb. Blue Origin NASA ilə çoxmilyardlıq müqaviləyə malikdir, lakin suborbital kosmik turizm uçuşlarını dayandıraraq Ay üçün eniş modulunun hazırlanmasına fokuslanır. NASA-nın yeni rəhbəri Jared Isaacman dekabrda təsdiqlənib və o, SpaceX ilə yaxın əlaqələri olan şəxs kimi tanınır.

İnsanlıq üçün yeni üfüqlər

Ayda "özünü böyüdən şəhər" ideyası hələ tam aydın deyil, lakin bu, insanlığın kosmosda davamlı yaşaması üçün yeni imkanlar yarada bilər. Musk-un bu ambisiyalı planları kosmosun gələcəyini sürətləndirir və insanların gündəlik həyatına təsir edə biləcək texnoloji inkişaflara yol açır. Ayda həyatın qurulması insanın planetlərarası səyahətində ilk böyük addım kimi qiymətləndirilir.