Genlər insan ömrünü necə yarıbayarı müəyyən edir? Yeni elmi kəşf!

Link kopyalandı

...

02.02.2026, 03:26

Süni intellekt

Oxumaq vaxt alır?

Məqalələri dinləyə bilərsiz

Genlərin ömür uzunluğuna təsiri yenidən qiymətləndirildi

Prof. Uri Alon və həmkarları insan ömrünün genetik amillərlə bağlılığını araşdıran yeni tədqiqatlarını təqdim ediblər. Əvvəlki araşdırmalar genlərin ömür uzunluğuna təsirini 6%-dən 33%-ə qədər qiymətləndirirdisə, bu yeni tədqiqat göstərir ki, insan ömrünün dəyişkənliyinin təxminən 50%-i genetik faktorlarla bağlıdır.

Tədqiqatın əsas məqamları

Danimarka və İsveçdə minlərlə əkiz cütlüyün məlumatları əsasında aparılan araşdırmada, xarici ölüm səbəbləri – qəza, yoluxucu xəstəliklər və digər bədən xarici amillər çıxarıldıqda genetik təsirin daha aydın göründüyü müəyyən edilib. Bu amillər yaşla artdığından, əvvəlki tədqiqatlarda genetik təsir az qiymətləndirilmişdi.

Həyat tərzi və ətraf mühit önəmini artır

Ben Shenhar bildirir ki, yaş artdıqca həyat tərzi və ətraf mühit faktorları insan ömrünün digər yarısını təşkil edir. ABŞ-da yüz yaşını keçmiş insanların qardaşları üzərində aparılan tədqiqat da genetik təsirin təxminən 50% olduğunu təsdiqləyir. Maraqlıdır ki, yüz yaşını keçənlərin təxminən 20%-i ciddi xəstəliklərdən uzaq, sağlam həyat sürür.

Genlərin daxili saatı və gələcək terapiyalar

Prof. Richard Faragher deyir ki, insanlarda ömür uzunluğunun irsiliyi laboratoriya siçanlarında müşahidə olunanlara bənzəyir. Bu, genlərin bədənimizin daxili saatını idarə edən mexanizmlərlə bağlı ola bilər. Alimlər ümid edir ki, bu genetik kəşflər yaşlanma prosesini yavaşlatmaq və yaşa bağlı xəstəliklərin qarşısını almaq üçün yeni terapiyaların yaradılmasına yol açacaq.

İnsan həyatına təsiri

Bu tədqiqat insanlara öz genetik irsiyyətlərini daha yaxşı anlamağa və yaşlanmanın qarşısını almaq üçün fərdi yanaşmaların inkişafına ümid verir. Genetik faktorların öyrənilməsi sağlam və uzun ömürlü həyat üçün yeni imkanlar yaradır. Hər birimiz üçün bu, həyatın keyfiyyətini yüksəltmək və xəstəlikləri gecikdirmək şansıdır.

Bu araşdırma insan ömrünün sirrini açmaq yolunda böyük addımdır və gələcəkdə sağlamlıq sahəsində inqilabi dəyişikliklərə zəmin yarada bilər.

Link kopyalandı