İnsan üzərində ilk dəfə: Çoxlu koronaviruslara qarşı peyvənd sınanır

Gələcək pandemiyalara qarşı yeni ümid

Avstraliyanın Perth şəhərində çoxlu koronaviruslara qarşı ilk insan klinik sınaqları başlayıb. GBP511 adlı bu peyvənd təkcə COVID-19-u deyil, həm də SARS-CoV-1 və MERS-CoV kimi təhlükəli koronavirus qohumlarını eyni anda hədəfləyir.

İnnovativ texnologiya və əməkdaşlıq

Cənubi Koreyanın SK bioscience şirkəti və University of Washington (UW Medicine) birgə hazırladıqları GBP511 peyvəndini klinik sınağa daxil edib. Bu peyvənd UW Medicine-in Institute for Protein Design tərəfindən yaradılan qabaqcıl texnologiya əsasında hazırlanıb. Institute for Protein Design süni intellekt dəstəyi ilə protein innovasiyaları yaradır.

Peyvəndin xüsusiyyətləri və sınaq detalları

GBP511 peyvəndi dörd fərqli koronavirusun antigenlərini kompüter dizaynlı nanohissəciklərə birləşdirir. UW Medicine-də biokimya professoru David Veesler bildirir ki, bu yanaşma immun sistemini müxtəlif antigenlərlə tanıtdıraraq geniş qoruma təmin edir.

Peyvəndin insan üzərində Faz 1/2 beynəlxalq sınağı ötən ay başlayıb. Təxminən 368 sağlam yetkin iştirakçı Qərbi Avstraliyanın Perth şəhərində sınaqda iştirak edir. Təhlükəsizlik və effektivlik barədə nəticələrin 2028-ci ilə qədər əldə olunması gözlənilir.

Ekspertlərin fikirləri

Neil King, UW Medicine-də biokimya üzrə dosent və Institute for Protein Design-in müavini direktor, bu peyvəndin insan üzərində sınağa başlayan ilk çoxlu virus peyvəndi olduğunu vurğulayır: “GBP511, COVID-19 virusunu və ona yaxın koronavirusları eyni anda tanıyan ilk peyvənddir.” O əlavə edir ki, “Bu yanaşmanın gözəlliyi odur ki, immun sistemi eyni anda bir neçə əlaqəli antigenlə tanıtdıraraq, sarbecovirus ailəsinin bütün üzvlərinə qarşı qoruma yaradır.”

Maliyyə dəstəyi və gələcəyə baxış

Coalition for Epidemic Preparedness Innovations GBP511 proqramına təxminən 65 milyon dollar (təxminən 110 milyon AZN) maliyyə dəstəyi verib. Nobel kimya mükafatı laureatı David Baker-in rəhbərlik etdiyi institutun texnologiyası bu peyvəndin yaradılmasında əsas rol oynayıb.

İnsanlar üçün nə deməkdir?

Bu peyvənd yalnız hazırkı pandemiyaya deyil, gələcəkdə ortaya çıxa biləcək təhlükəli koronaviruslara qarşı da qoruma təmin edə bilər. İnsanların həyatında təhlükəsizlik və ümid hissi yaradan bu yenilik, sağlamlıq sistemlərinin yükünü azaltmaq potensialına malikdir. Perthdə sınaqda iştirak edənlər isə bu tarixi anın bir parçası olduqlarını hiss edirlər.

Gələcək illərdə bu peyvəndin nəticələri dünyada pandemiyalara qarşı mübarizədə yeni səhifə açacaq.