İSTA Alimləri İlk Dəfə Uzaq Kvant Bitlərini Avtomatik Dolaşıqlığa Çevirdi

Uzaq kvant bitlərinin avtomatik dolaşıqlığı

Institute of Science and Technology Austria (İSTA) tədqiqatçıları uzaq kvant bitlərini avtomatik dolaşıqlığa gətirən yeni üsul təqdim ediblər. Bu metod korrelyasiyalı mikrodalğa fotonlarından ibarət kvant hamamı vasitəsilə işləyir və kvant bitlərini dolaşıqlıq vəziyyətinə keçirib orada saxlayır.

20 illik nəzəriyyənin təcrübədə təsdiqi

Bu eksperiment 20 ildən çox əvvəl irəli sürülən nəzəriyyəni təsdiqləyir. Ənənəvi yanaşmalardan fərqli olaraq, yeni üsul aktiv idarəetmə və təkrar ölçmələr tələb etmir. İSTA-nın tədqiqat qrupu prototip cihazda iki kvant bitini dolaşıqlığa gətirərək, kvant hamamının mövcud dolaşıqlığının təxminən 10%-ni ötürməyi bacarıb.

Kvant hamamı və mikrodalğa fotonları

Kvant hamamı – kvant bitlərinin mühiti – dolaşıqlığın mənbəyidir. Korrelyasiyalı mikrodalğa fotonları bu hamamın əsasını təşkil edir və superkeçirici kvant bitlərinin idarəsində istifadə olunur. Bu yanaşma kvant bitlərinin ömründən daha uzun müddət dolaşıqlığı saxlamağa imkan verir.

Tədqiqatın müəllifləri və elmi əhəmiyyəti

Alejandro Andrés-Juanes və Johannes Fink tədqiqatın əsas müəllifləridir. Onlar bildirirlər ki, “Biz bu işdə mövcud və praktik dolaşıqlıq formaları arasındakı uyğunsuzluğu aradan qaldırmaq istədik.” Metod tamavtomatikdir və aktiv idarəetmə və ölçmə tələb etmir. “Biz sadə üsul təqdim edirik ki, bir neçə uzaq kvant bitini sinxronlaşdırmaq olar,” – deyə alimlər vurğulayırlar.

Gələcək kvant texnologiyaları üçün yeni əsas

Bu yeni yanaşma kvant kompüterlərinin modullarını daha sadə və effektiv şəkildə birləşdirməyə imkan verə bilər. Kvant tomoqrafiyası ilə dolaşıqlıq vəziyyəti təsdiqlənib və bu metod gələcək kvant texnologiyaları üçün yeni əsas ola bilər. Tədqiqat Physical Review X jurnalında 2026-cı ildə dərc olunub və kvant texnologiyalarında yeni mərhələnin başlanğıcı kimi qiymətləndirilir.