Kolumbiyada San Jose gəmi batığının 17 milyardlıq xəzinəsi ilk dəfə tapıldı

San Jose gəmi batığı: Dəniz dibindəki 17 milyard dollarlıq xəzinə

1708-ci ildə İngilis döyüş gəmilərinin hücumuna məruz qalan və batmış San Jose gəmisi 2015-ci ildə Kolumbiya sahillərində tapılıb. Dünyanın ən zəngin gəmi batığı hesab edilən bu gəminin xəzinəsinin dəyəri müasir qiymətlərlə təxminən 17 milyard dollardır.

Xəzinənin tərkibi və əhəmiyyəti

San Jose gəmisində 10 illik vergi yığımından toplanmış təxminən 200 ton qızıl, gümüş və kəsilməmiş qiymətli daşlar var. Xəzinənin ən diqqətçəkən hissəsini isə macuquinas adlanan əl ilə vurulmuş, qeyri-müntəzəm formalı sikkələr təşkil edir. Bu sikkələrin diametri təxminən 3.3 santimetr (1.3 düym), çəkisi isə 27 qramdır. Sikkələrin bir tərəfində Yerusəlim Xaçı və qalada aslan təsvirləri, digər tərəfində isə Hercules Sütunları və dəniz dalğaları əks olunub. Bu dizaynlar sikkələrin Lima Pulxanasında dövriyyəyə buraxıldığını göstərir.

Gəminin tarixi və batma anı

San Jose 1708-ci ilin iyun ayında Portobello limanından yola çıxıb. Uzunluğu təxminən 45 metr olan gəmi İspaniyanın Amerika koloniyalarından toplanmış vergi və qiymətli metalları İber yarımadasına daşıyırdı. Həmin vaxt gəmi 5 İngilis döyüş gəmisinin hücumuna məruz qaldı və top atəşləri nəticəsində güllə anbarı partladı, gəmi batdı. Gəmidə həmçinin 1665-ci ilə aid top yazıları və Kangzi dövrünə aid Çin porselenləri tapılıb. Batıq təxminən 600 metr (1,970 fut) dərinlikdə yerləşir.

Tədqiqat və kəşf prosesi

2025-ci ildə Antiquity jurnalında dərc olunan tədqiqatda San Jose gəmi batığının araşdırılması üçün uzaqdan idarə olunan vasitələrdən (ROV) istifadə edilib. Bu texnologiya sayəsində gəminin və xəzinənin dəqiq vəziyyəti öyrənilib. Kolumbiya Arxeologiya və Tarix İnstitutu ilə Almirante Padilla Hərbi Akademiyasının əməkdaşları araşdırmalara rəhbərlik ediblər. Araşdırmalar gəminin San Jose olduğunu və dəniz dibində hələ çox sayda sikkənin qaldığını təsdiqləyib.

İnsanlar üçün mənası

San Jose gəmisinin tapılması yalnız tarixi bir kəşf deyil, həm də Kolumbiya üçün böyük iqtisadi və mədəni dəyər daşıyır. Bu xəzinə ölkənin tarixini zənginləşdirir və gələcək nəsillərə ötürüləcək dəyərli mirasdır. Eyni zamanda, bu kəşf dəniz arxeologiyası sahəsində yeni imkanlar açır və dünya xəzinə axtarışlarına yeni nəfəs gətirir.

San Jose gəmisinin sirri hələ tam açılmayıb, lakin onun dərinliklərdə qalmış xəzinəsi insanları heyran edir və tarixə yeni baxış qazandırır.