Meta ABŞ ştatları ilə sosial şəbəkələrdə yeni məhdudiyyətlərə niyə razılaşıb?

Meta və ABŞ ştatları arasında sosial şəbəkələrdə yeni razılaşma

Meta şirkəti 29 ABŞ ştatı ilə uşaqların sosial şəbəkələrdə təhlükəsizliyini artırmaq məqsədilə mühüm razılaşma əldə edib. Bu razılaşmaya əsasən, Meta platformalarında istifadə məhdudiyyətləri və gecə blokları kimi yeni funksiyalar tətbiq olunacaq. Şirkət bu addımla uşaqların onlayn asılılıq və istismardan qorunmasını gücləndirməyi planlaşdırır.

Roblox və uşaqların təhlükəsizliyi məsələsi

Eyni zamanda, Roblox platforması ABŞ Senatının araşdırması altındadır. İki senator, respublikaçı Josh Hawley və demokrat Dick Durbin, platformadan uşaqların təhlükəsizliyi ilə bağlı son 10 ilin sənədlərini tələb ediblər. 2025-ci ildə Roblox 65 mindən çox mümkün uşaq istismarı barədə hesabat təqdim edib. Bu rəqəm sosial şəbəkələrdə uşaqların təhlükəsizliyi məsələsinin nə qədər ciddi olduğunu göstərir.

Meta-nın böyük cərimələri və beynəlxalq tənzimləmələr

Meta şirkəti 29 ştatla razılaşma çərçivəsində 16,7 milyard dollar (təxminən 28 milyard AZN) məbləğində cərimə ödəməyə razılaşıb. Bundan əlavə, New Mexico ştatı şirkətə yarım milyard dollar (təxminən 850 milyon AZN) cərimə kəsib. Avropa İttifaqı və digər ölkələr də sosial şəbəkələrdə uşaqların istifadəsinə ciddi məhdudiyyətlər tətbiq edir. Məsələn, Fransa 15 yaşdan aşağı uşaqların sosial şəbəkələrdən istifadəsini qadağan edib, Avropa İttifaqı isə 13 yaşdan aşağı uşaqlar üçün qadağalar tətbiq edir. Avstraliya isə 16 yaşdan aşağı istifadəçilər üçün cərimələri artırıb.

Meta-nın sosial şəbəkələrdə yeni təşəbbüsləri

Meta Instagram Plus adlı abunə planını sınaqdan keçirir. Bu plan çərçivəsində 100 mindən çox izləyicisi olanlara aylıq 1000 dollar (təxminən 1700 AZN), 1 milyon izləyicidən çox olanlara isə 3000 dollar (təxminən 5100 AZN) təklif edilir. Eyni zamanda, Meta Facebook və Instagram platformalarında uşaqlar üçün asılılıq yaradan elanları silib.

Sosial şəbəkələr və cəmiyyətin narahatlığı

İtaliyada Sanremo 2026 tədbiri sosial şəbəkələrdə 1,2 milyard video baxışı əldə edib. Lakin ölkədə 90% insan uşaqların sosial şəbəkələrdən istifadəsinə qadağa qoyulmasını istəyir. Britaniyada isə 16 yaşdan aşağılar üçün sosial şəbəkə qadağasının tətbiqi ilə bağlı suallar hələ də cavabsızdır.

Ekspert rəyləri və gələcək perspektivlər

Sosial şəbəkələrdə uşaqların təhlükəsizliyi məsələsi artıq ictimai narahatlıq doğurur. Bəzi ekspertlər sosial şəbəkələri "ictimai narahatlıq yaradan amil" kimi qiymətləndirir və bunun üçün sərt nəzarət tələb olunmasını vurğulayırlar. Digərləri isə tənzimləmələrin balanslı və effektiv olmasının vacibliyini qeyd edirlər.

Meta ilə 29 ştat arasındakı razılaşmanın bütün detalları hələ açıqlanmayıb, lakin bu addım sosial şəbəkələrdə uşaqların qorunması istiqamətində mühüm dönüş nöqtəsi kimi qiymətləndirilir. Gələcəkdə digər ölkələrdə də oxşar tənzimləmələrin tətbiqi gözlənilir.