NGC 6397-də ulduz boşluğu: Kosmosdakı ən böyük sirr necə açılır?

NGC 6397-də ulduzların sirli boşluğu

Avropa Kosmik Agentliyinin Euclid teleskopu Ara bürcündə yerləşən və Yerə ən yaxın qlobulyar klasterlərdən biri olan NGC 6397-də ulduzların paylanmasında gözlənilməz anomaliya aşkar edib. Astronomlar ulduzların parlaqlıq və rənglərinə əsaslanan qrafik tərtib etdikdə, qırmızı cırtdan ulduzlar arasında dar və görünən boşluq müşahidə olunub.

Qırmızı cırtdanlar və ulduz təkamülü

Qırmızı cırtdan ulduzlar Samanyolu qalaktikasında ən çox yayılmış ulduzlardır. Bu boşluq ulduzların daxili konvektiv proseslərindəki dəyişikliklərlə əlaqələndirilir. Belə dəyişikliklər ulduzların strukturunu və parlaqlığını dəyişdirərək, müəyyən parlaqlıq səviyyələrində ulduzların sayının azalmasına səbəb olur.

İlk dəfə Gaia missiyası tərəfindən aşkar edilmişdi

Bu nadir fenomen ilk dəfə 2018-ci ildə ESA-nın Gaia missiyası tərəfindən müşahidə olunmuş, lakin Euclid teleskopunun müşahidələri sayəsində NGC 6397-də də təsdiqlənmişdir. NGC 6397 təxminən 13,4 milyard yaşındadır və təxminən 8,000 işıq ili uzaqlıqda yerləşir.

Ekspertlərin fikirləri

Andrea Bellini tapıntının təsadüfi olduğunu vurğulayaraq, “Biz boşluğu axtarmırdıq, amma onu tapdıq” deyib. Massimo Griggio isə qlobulyar klasterləri ulduz təkamülünü öyrənmək üçün ideal laboratoriya adlandırıb.

Kosmik tədqiqatlarda yeni mərhələ

Bu kəşf ulduzların daxili proseslərini daha dərindən anlamağa imkan verir və qlobulyar klasterlərin təkamülünü araşdırmaq üçün yeni perspektivlər açır. Nəticələr 12 may 2026-cı ildə Astronomy & Astrophysics jurnalında dərc olunub və astronomiya sahəsində mühüm irəliləyiş kimi qiymətləndirilir.