Qonşu Qalaktikalarda Qaranlıq Maddənin Sirri İlk Dəfə Açıqlanır

Qonşu qalaktikaların sirli hərəkəti

Kainatdakı qonşu qalaktikaların hərəkətini yalnız qravitasiya ilə izah etmək mümkün deyil. Yeni tədqiqatlar göstərir ki, Samanyolu və onun yaxınlığındakı qalaktikaların hərəkətinə böyük, düz qaranlıq maddə təbəqəsi təsir edir. Bu təbəqə qonşu qalaktikaları uzaqlaşdırır, lakin Andromeda qalaktikası bu qanunauyğunluğa istisna təşkil edir.

Andromeda qalaktikasının sürətli yaxınlaşması

Andromeda qalaktikası Samanyolu'na saniyədə 110 kilometr sürətlə yaxınlaşır və bu, kosmosda nadir rast gəlinən bir hadisədir. Onun məsafəsi təxminən 2,5 milyon işıq ilidir. Bu sürətli yaxınlaşma qonşu qalaktikaların əksəriyyətinin uzaqlaşması ilə ziddiyyət təşkil edir.

Qaranlıq maddənin rolu və lokal kainatın quruluşu

Max Planck Astrofizika İnstitutu və Groningen Universitetindən olan tədqiqatçılar 31 qonşu qalaktikanın mövqeyini və sürətini simulyasiya edərək, onların hərəkətini yalnız qravitasiya ilə izah etməyin mümkün olmadığını sübut ediblər. Simulyasiyalar 32 milyon işıq ili radiusunda lokal kainatın düz quruluşunu təsvir edir. Burada qaranlıq maddə və görünən maddə böyük, düz təbəqədə yerləşir və bu təbəqə qonşu qalaktikaların hərəkətinə təsir göstərir.

Boşluqların ətrafında yerləşən maddə divarları qalaktikaların yerləşdiyi bölgələrdə qaranlıq maddənin kütləsinin böyük hissəsini təşkil edir. Bu isə lambda soyuq qaranlıq maddə modelini dəstəkləyir və yerli kainatın dinamikasını anlamaqda yeni perspektivlər açır.

Ekspertlərin fikirləri

Simon White bildirir ki, “Yerli qalaktikaların müşahidə olunan hərəkətləri və Samanyolu ilə Andromeda qalaktikalarının ümumi kütlələri yalnız bu 'düz' kütlə paylanması ilə düzgün izah oluna bilər.” Başqa sözlə, əgər kütlə sferik deyil, düz təbəqə şəklində paylanmışdırsa, qalaktikaların hərəkətləri daha aydın görünür.

Tədqiqat həmçinin göstərir ki, Hubble qanunundan fərqli olaraq, 8 milyon işıq ilindən yaxın qalaktikalar daha yavaş uzaqlaşır, uzaqda olanlar isə daha sürətlə uzaqlaşır. Bu isə kainatın lokal quruluşunun daha mürəkkəb olduğunu göstərir.

İnsanlıq üçün mənası

Bu kəşf kainatın ən yaxın bölgələrindəki qalaktikaların hərəkətini anlamağa kömək edir. Qaranlıq maddənin təsirinin daha dəqiq modelləşdirilməsi gələcəkdə kosmik səyahətlər və kainatın inkişafı haqqında daha doğru proqnozlar verməyə imkan yaradacaq. Hər birimiz ulduzların, qalaktikaların və qaranlıq maddənin bu sirli oyununun şahidiyik.