Niyə Dünya Əhaləsinin Azalması İqlim Böhranını Yavaşlada bilər?

Əhali artımı və ekoloji böhranın görünməyən tərəfi

Dünya əhalisi hazırda təxminən 8.3 milyard nəfərə çatıb və 2070-ci ilə qədər 12.4 milyarda qədər artacağı proqnozlaşdırılır. Lakin alimlərin fikrincə, bu artım davamlı deyil və 2200-cü ilə qədər əhalinin 4 milyarda qədər azalması zəruridir. Bu, yalnız sayların azaldılması deyil, həm də iqlim dəyişikliyi ilə mübarizədə həyati əhəmiyyət kəsb edən addımdır.

Fosil yanacaqların yaratdığı illüziya

Son 60 ildə insanlıq planetin təbii imkanlarını aşan tələbat yaradıb. Fosil yanacaqların istifadəsi isə bu təzyiqlərin əsl miqyasını gizlədir. Alimlər bildirirlər ki, fosil yanacaqlar əhalinin artımının yaratdığı ekoloji təsirləri müvəqqəti olaraq ört-basdır edir və bu, iqlim böhranının daha da dərinləşməsinə səbəb olur.

Tarixi və müasir perspektiv

Əhali böhranı 250 ildən çoxdur ki, müzakirə mövzusudur. 1798-ci ildə Tomas Robert Malthusun fikirləri ilə başlayan bu diskussiya, 1968-ci ildə "The Population Bomb" kitabının nəşri ilə geniş yayıldı. 1960-cı illərdən sonra əhali artımı sürətləndi, lakin ekoloji resurslar azalmağa başladı. BMT-nin İqlim Dəyişiklikləri üzrə Hökumətlərarası Paneli (IPCC) əhali artımını istixana qazlarının əsas sürücüsü kimi qiymətləndirir.

İqlim dəyişikliyi və iqtisadiyyat

Dünyanın iqtisadiyyatı davamlı artım üzərində qurulub və bu, təbii resurslara təzyiqi artırır. Kənd təsərrüfatı sistemləri artan əhali tələbatını qarşılamaq üçün daha çox təzyiq altındadır. Süni gübrələrin qiymətinin artması isə qida məhsuldarlığını təhlükə altına qoyur.

İnsanlıq üçün çağırışlar

Əhali artımı pandemiyalara və gəlir bərabərsizliyinə də səbəb olur. Bəzi ekspertlər limitarizm kimi istehlak məhdudiyyətlərinin cəmiyyətlərdə tətbiq olunmasının zəruriliyini vurğulayırlar. Daha az əhali daha az CO2 emissiyası və təbii resurs istifadəsi deməkdir. Bu səbəbdən insanlıq fosil yanacaqlardan imtina etməli və davamlı texnologiyalara investisiya qoymalıdır.

Gələcəyə baxış

Alimlər bildirirlər ki, "daha kiçik əhali qəbul etmək bəzilərinə qəribə və ya üzücü görünə bilər". Lakin bu, planetimizin gələcəyi üçün vacib addımdır. Əhali azalması iqlim dəyişikliyini yavaşladacaq, ancaq bunun nəticələri əsrlər sonra hiss olunacaq. İnsanlığın qarşısında duran ən böyük çağırışlardan biri isə bu uzunmüddətli perspektivi qəbul etməkdir.