Süni İntellekt Kimyəvi Sintezdə İlk Dəfə İnqilabi Dəyişiklik Yaratdı

Kimyəvi Sintezdə Yeni Dövr

Kimya sahəsində inqilab yaradan MOSAIC adlı süni intellekt sistemi kimyəvi sintez prosesini kökündən dəyişir. Bu sistem 19 yanvar 2026-cı ildə Nature jurnalında dərc olunan araşdırmada təqdim olunub və tədqiqatçılara 35 yeni birləşməni əlavə tənzimləmələr etmədən sintez etməyə imkan verib. Bu birləşmələr dərman, aqrokimya və kosmetika kimi sahələrdə məhsul ola bilər.

MOSAIC-in İş Prinsipi

MOSAIC sistemi təxminən 1 milyon kimyəvi reaksiyanı patentlərdən toplayaraq 2,285 alt qrupa bölür və hər alt qrup üçün 2,498 ixtisaslaşmış ekspert modeli yaradır. Bu yanaşma böyük süni intellekt modelləri əvəzinə kiçik, lakin daha dəqiq modellərə üstünlük verir. Meta-nın qismən açıq mənbəli Llama LLM modeli MOSAIC-da əsas süni intellekt kimi istifadə olunur. Sistem laboratoriya təlimatlarını tam və detallı şəkildə hazırlamaq qabiliyyətinə malikdir ki, kimyaçılar onları asanlıqla izləyə bilsinlər.

Ekspertlərin Baxışı

Kimya sahəsində tanınmış mütəxəssislər MOSAIC-ın potensialını yüksək qiymətləndirir. Onlar bildirirlər ki, "hər ixtisaslaşmış model öz sahəsində daha dəqiq nəticələr verir" və bu, kimyəvi reaksiyaların şərtlərini daha yaxşı proqnozlaşdırmağa imkan yaradır. Bu da tədqiqatlarda sintez prosesindəki tıxanıqlığın aradan qaldırılmasına kömək edir.

Gələcək Perspektivlər

MOSAIC-ın növbəti mərhələsi onun avtomatlaşdırılmış sistemlərlə inteqrasiyasıdır. Bu, kimyəvi sintez prosesini tam avtomatlaşdıraraq yeni dərmanların və materialların hazırlanmasını sürətləndirə bilər. Sistem həmçinin yerli kompüterlərdə işləyə bilir ki, bu da onu daha əlçatan edir.

İnsanlara Təsiri

Kimyaçılar artıq MOSAIC sayəsində daha az vaxt sərf edir, səhvləri azaldır və yaradıcılığa daha çox vaxt ayıra bilirlər. Bu texnologiya tibb, sənaye və ətraf mühit sahələrində yeni imkanlar açır və insanların həyat keyfiyyətini yüksəltməkdə böyük rol oynayır.