Tarixdə ilk dəfə: Komet MAPS Günəşə yaxınlaşanda necə parçalandı?

Günəşə yaxınlaşan Komet MAPS və onun taleyi

2026-cı ilin aprelində Komet C/2026 A1 (MAPS) Günəşə inanılmaz dərəcədə yaxınlaşdı. Bu məsafə, ayla Yer arasındakı məsafənin təxminən iki qatına bərabər idi. Komet 13 yanvar 2026-cı ildə Çilidəki teleskopla, MAPS proqramı çərçivəsində, Alain Maury, Georges Attard, Daniel Parrott və Florian Signoret adlı həvəskar astronomlar tərəfindən kəşf edilmişdi. Komet Kreutz ailəsinə aid idi – yəni böyük bir kometin parçalarından biridir.

NASA-nın kosmik missiyaları müşahidədə

NASA-nın SOHO, STEREO və PUNCH missiyaları kometin hərəkətini diqqətlə izləyirdi. SOHO-nun koronqrafı Günəşin ətrafındakı zəif obyektləri göstərərək, kometin Günəşə yaxınlaşdığını və sonradan toz buluduna çevrildiyini aşkar etdi. STEREO missiyası isə kometin Günəş-Yer xəttindən 54.5 dərəcə fərqli bucaqdan fırlanaraq parçalandığını göstərdi. PUNCH missiyası isə 1 aprel 2026-cı ildə kometin görüntüsünü çəkmişdi.

Parçalanma və Günəşin gücü

Karl Battams, SOHO koronqrafının baş tədqiqatçısı, kometin Günəşə ən yaxın nöqtəyə çatmazdan əvvəl parçalandığını vurğuladı: “Komet aydın şəkildə məhv oldu – ehtimal ki, Günəşə ən yaxın nöqtəyə çatmadan bir neçə saat əvvəl.” Bu hadisə Günəşin gücünün və istiliyinin belə yaxın məsafədə kosmik cisimlərə necə təsir etdiyini bir daha göstərdi.

İnsanlar və elmin kəsişməsi

Bu kosmik hadisə yalnız astronomiya üçün deyil, həm də insanlıq üçün əhəmiyyətlidir. Kometin parçalanması Günəşin təsir gücünü, həmçinin kosmik hava şəraitinin Yerə təsirini daha yaxşı anlamağa imkan yaradır. Bu da peyk rabitəsi, enerji şəbəkələri və gündəlik həyatımız üçün vacibdir.

Komet MAPS-in hekayəsi kainatdakı güclü təbii proseslərin canlı şahididir. İnsanlar üçün isə bu, həm qorxu, həm də heyrət doğuran bir təbiət hadisəsidir – kiçik bir daş parçasının necə böyük bir ulduzun istiliyində yoxa çıxdığını izləmək.

Bu kəşf və müşahidələr gələcəkdə Günəşə yaxın kometlərin davranışını daha yaxşı proqnozlaşdırmaq və onların Yerə təsirini azaltmaq üçün yeni imkanlar açır.