Trampın Çin səfəri: İki ölkə münasibətlərində yumşalma niyə vacibdir?

Donald Trampın Çinə rəsmi səfəri ABŞ və Çin arasında münasibətlərin harmonizasiyasına mühüm töhfə verdi. Tramp səfərini “böyük uğur” adlandırıb, Çin tərəfi isə sammitin “əhəmiyyətli nəticələr” verdiyini bildirib.

Səfər zamanı Tramp və Çin lideri Sı Czinpin arasında dörd görüş planlaşdırılır. Sı Czinpin sentyabrda ABŞ-a dövlət səfərinə dəvət olunub, Tramp isə noyabrda Şençjen şəhərində keçiriləcək APEC sammitində iştirak etməyi düşünür. Dekabrda isə G20 sammiti üçün Sı Czinpinin Mayamiyə səfəri gözlənilir.

Tramp Tayvan məsələsində yaxşı qarşılıqlı anlaşmanın olduğunu vurğulayıb və Tayvana silah satışına yaxın zamanda qərar verəcəyini bildirib. O, ABŞ-ın Tayvan müstəqilliyini dəstəkləmək istəmədiyini də qeyd edib.

Çin Xarici İşlər Nazirliyi səfəri müsbət qiymətləndirib və “konstruktiv strateji sabitlik” razılaşması əldə olunduğunu açıqlayıb. Nazir Van İ bildirib ki, Çin və ABŞ Ukrayna böhranının siyasi həllində dialoqu dəstəkləyir. Rusiya isə ABŞ və Çin arasında yeni dialoqun üçüncü tərəfi kimi çıxış edir. Vladimir Putin mayın 19-da Çinə səfər edəcək.

Səfərdən sonra Tramp ABŞ-da uğurlu nəticələr əldə etdiyini bildirib. Lakin dünya mediası səfəri daha tənqidi qiymətləndirib. Tramp İranla bağlı Çin neft şirkətlərinə qarşı sanksiyaların aradan qaldırıla biləcəyini qeyd edib, lakin vasitəçilik çağırışı etməyib.

Bu səfər ABŞ-Çin münasibətlərində yeni dialoq və əməkdaşlıq imkanlarının açılmasına səbəb olub, eyni zamanda regional və qlobal geosiyasi proseslərdə də təsirini göstərəcək.