Tufts Universiteti süni intellektdə enerji inqilabını necə reallaşdırır?

Süni intellektin enerji sərfi sürətlə artır

2024-cü ildə ABŞ-da süni intellekt sistemləri və məlumat mərkəzləri 415 teravatt-saat enerji sərf edib. Bu, ölkənin ümumi elektrik istehsalının 10%-dən çoxuna bərabərdir. Ekspertlər bildirirlər ki, 2030-cu ilə qədər bu rəqəm iki dəfə artacaq və bu, enerji səmərəliliyi məsələsini daha da aktuallaşdırır.

Tufts Universitetindən yeni yanaşma

Tufts Universitetinin mühəndislik fakültəsinin tədqiqatçıları neyron şəbəkələri və simvolik məntiqi birləşdirən neuro-simvolik süni intellekt sistemi hazırlayıblar. Bu yanaşma robotların insan kimi məntiqi düşünməsinə imkan verir və ənənəvi modellərlə müqayisədə enerji sərfini 100 dəfə azalda bilər.

Vizuallıq, dil və hərəkət modellərində uğurlar

Tədqiqat komandası vizual-dil-hərəkət (VLA) modellərinə fokuslanıb. Bu sistemlər robotların görmə və hərəkət qabiliyyətlərini artırır. Ənənəvi VLA modelləri çoxlu təcrübə və səhv üzərində qurulsa da, yeni neuro-simvolik yanaşma planlaşdırmanı yaxşılaşdırır və səhvləri azaldır.

Tower of Hanoi tapşırığında rekord nəticələr

Neuro-simvolik VLA sistemi Tower of Hanoi tapşırığında 95% uğur göstərib, ənənəvi sistem isə yalnız 34% nəticə əldə edib. Daha mürəkkəb tapşırıqda isə yeni sistem 78% uğurla işləyib, ənənəvi modellər isə uğursuz olub. Üstəlik, yeni model tapşırığı 34 dəqiqədə öyrənib, ənənəvi yanaşmalar isə bir gündən çox vaxt sərf edib.

Enerji sərfiyyatında inqilabi azalma

Yeni sistemin təlim zamanı enerji sərfiyyatı ənənəvi sistemin cəmi 1%-i, istismar zamanı isə 5%-i qədərdir. Bu, süni intellektin gələcəyində enerji səmərəliliyini artırmaq üçün böyük addımdır.

Ekspert rəyi

Tədqiqatçılardan biri bildirir: “Neuro-simvolik VLA qaydaları tətbiq edərək təcrübə və səhv prosesini azaldır və nəticəyə daha sürətli çatır.” Bu, robototexnika və avtomatlaşdırma sahəsində yeni dövrün başlanğıcı ola bilər.

İnsan həyatına təsiri

Bu texnologiya robotların daha ağıllı və enerjiyə qənaətli işləməsinə şərait yaradır. Gələcəkdə bu, sənaye, xidmət və ev robotlarında enerji xərclərini azaldaraq həm iqtisadi, həm də ekoloji faydalar gətirəcək.