Kosmosda Yaşamaq Üçün İlk Addım: Öz-özünə Yığılan Maqnitli Plitələr Hazırlanır

Kosmosda yaşayış üçün yeni texnologiya

İnsanlığın kosmosda yaşamaq arzusu hər keçən gün daha da yaxınlaşır. MIT-də doktorantura təhsili zamanı Ariel Ekblaw tərəfindən ixtira edilən TESSERAE adlı maqnitli plitələr bu sahədə inqilabi addımdır. Bu plitələr raketin içində yığılmış şəkildə yerləşdirilir və kosmosa çatdıqda elektro-permanent maqnitlər, kameralar və süni intellekt vasitəsilə öz-özünə birləşərək böyük, möhkəm strukturlar yaradır.

TESSERAE plitələrinin unikal xüsusiyyətləri

TESSERAE plitələri bir-birini tanıyır, düzgün yerləşir və insan yaşayışı üçün lazım olan təzyiqə davam gətirən dayanıqlı strukturlar meydana gətirir. Ariel Ekblaw bildirir ki, “Onlar raketin ölçüsündən qat-qat böyük bir şeyə öz-özünə yığılır”. Bu texnologiya həmçinin plitələrin sökülüb yenidən qurulmasına, yəni yenidən konfiqurasiya edilməsinə imkan verir.

Kosmosda yaşayış üçün digər yeniliklər

Beynəlxalq Kosmos Stansiyası 1990-cı illərin sonunda çoxsaylı missiyalarla parça-parça yığılmışdı. 2016-cı ildə Bigelow Aerospace şişirilə bilən modul göndərərək 7 saat ərzində 25 qısa hava partlayışı ilə onu şişirmiş və bu modul hələ də stansiyaya bağlıdır. Sierra Space üç mərtəbəli şişirilə bilən yaşayış modulunu test edir. ESA isə meteorit tozundan LEGO tipli kərpiclər hazırlamağı, Çin isə Ay torpağından kərpic istehsalını araşdırır.

TESSERAE-nin kosmosda testləri və kommersiyalaşma planları

TESSERAE plitələri 2020 və 2022-ci illərdə Beynəlxalq Kosmos Stansiyasında kiçik miqyasda test edilib. 2023-cü ilin dekabr və ya yanvar ayında, plitələrin kənarlarında yerləşən kameralar vasitəsilə özlərini tanıması və toplu şəkildə yığılması üçün daha geniş testlər planlaşdırılır. Rendezvous Robotics şirkəti, Aurelia İnstitutunun spin-off-u olaraq, bu texnologiyanı kommersiyalaşdırır və 28 oktyabrda 20 milyon dollar (təxminən 34 milyon AZN) maliyyə cəlb edib. Şirkət 1-3 fut (təxminən 30-90 sm) ölçüdə plitələrlə 2028-ci ildə Beynəlxalq Kosmos Stansiyasının xaricində ilk nümayişi keçirməyi planlaşdırır.

Kosmosda yaşamaq üçün yeni dövrün başlanğıcı

Ariel Ekblaw bildirir ki, “Bizə insanın kosmosda necə yaşayacağına uyğun, genişlənə bilən və miqyaslana bilən yaşayış sahələri lazımdır”. Bu texnologiyalar kosmosda insan həyatını daha əlçatan və təhlükəsiz edir. Hazırda kosmosda yaşamaq üçün texnoloji inkişaflar sürətlə gedir – sanki yeni bir qızıl axtarışı dövrüdür. Bu yeniliklər gələcəkdə insanlığın ulduzlara doğru genişlənməsində əsas rol oynayacaq.