Viruslardan İlhamlanaraq Yeni Protein Kafesləri Yarandı

Viruslardan İlhamlanaraq Yeni Protein Kafesləri Yarandı

David Bakerin laboratoriyası təbii virusların quruluşunu təqlid edən, pentagon və heksaqonlardan ibarət quasisimmetrik protein kafesləri hazırlayıb. Bu yeni kafeslər əvvəlkilərdən 2-3 dəfə böyükdür və genetik dərmanların çatdırılması üçün nəzərdə tutulur.

Kompüter Dizaynı və İki Fərqli Strategiya

Tədqiqatçılar proteinlərin müxtəlif əyri formalarını nəzərə alaraq, kompüter vasitəsilə bu kafeslərin hazırlanmasında iki fərqli strategiyadan istifadə ediblər. Bu yanaşma daha böyük və mürəkkəb strukturlar yaratmağa imkan verib.

Beynəlxalq Əməkdaşlıq və Nəşr

Tədqiqat University of Washington Institute for Protein Design, New York University Grossman School of Medicine və South Korea-nın Pohang University of Science and Technology institutlarının birgə əməkdaşlığı ilə aparılıb. Nəticələr 20 may 2026-cı il tarixində Nature jurnalında dərc olunub.

Gələcək Perspektivlər və İnsan Sağlamlığına Təsiri

Baş müəlliflərdən Shunzhi Wang bildirir ki, bu kafeslər genetik dərmanların daha dəqiq və effektiv çatdırılmasını təmin edə bilər. Hələ ki, immunogenlik testləri aparılmayıb, yəni bu proteinlərin orqanizmin immun sistemində necə reaksiya verəcəyi araşdırılır. Gələcəkdə bu kafeslərə hüceyrə hədəflərinə bağlanma yerləri əlavə edilərək, daha spesifik çatdırılma mümkün olacaq. Bu isə dərmanların yan təsirlərini azaltmaq və müalicənin effektivliyini artırmaq deməkdir.

Tədqiqatın Əhəmiyyəti

David Baker deyir ki, "Bu, əslində təsadüfi bir kəşf idi," amma indi protein dizaynı təbiətin böyük miqyasda istifadə etdiyi memarlıq prinsiplərini əhatə edir. Bu yenilik biotexnologiyada yeni mərhələnin başlanğıcı ola bilər.

Bu tədqiqat genetik dərmanların hazırlanması və çatdırılması sahəsində inqilabi dəyişikliklərə yol açır və insan sağlamlığı üçün böyük perspektivlər açır.