Yapon yarasaları ov zamanı necə «sakit zona» yaradır? Yeni kəşf!

Yarasaların səs-küylə mübarizəsi

Yaponiyanın Doshisha Universitetinin tədqiqatçıları Rhinolophus nippon növü yarasaların səs-küylü gecə mühitində necə ov etdiyini araşdırıblar. Bu yarasalar ultrasonik siqnallarla ətraflarında xüsusi akustik məkan yaradır, beləliklə, mürəkkəb və səslə dolu mühitdə zəif siqnalları ayırd edə bilirlər.

Ultrasonik «sakit zona»nun rolu

Yarasalar hərəkət zamanı Doppler effektindən yaranan tezlik dəyişikliklərini qabaqcadan tənzimləyir. Bu, onların əks-səda siqnalında sabit bir «opornaya» tezlik yaratmasına imkan verir. Nəticədə, onlar ultrasonik spektrdə dar bir «sakit zona» formalaşdırır. Bu zona ətrafdakı səs-küyü təmizləyir və zəif siqnalları, məsələn, canlı kəpənəklərin qanadlarının vuruşunu aydın eşitməyə şərait yaradır.

Eksperiment və nəticələr

Tədqiqatda 11 vəhşi yarasa iştirak edib. Onların ov zamanı zəif siqnalları necə tutduqları xüsusi bağlanmış canlı kəpənəklərlə yoxlanılıb. Nəticələr göstərib ki, «sakit zona» xaricindəki səs-küy ovun nəticəsinə təsir etmir, amma bu zonadakı səs-küy ov uğurunu azaldır.

Tətbiq imkanları

Bu adaptiv akustik idarəetmə strategiyası yalnız təbiətdə deyil, həm də radar, sonar, tibbi ultrasəs və simsiz rabitə texnologiyalarında istifadə oluna bilər. «Sakit zonalar» prinsipinin tətbiqi məlumat ötürülməsində səs-küyün təsirini azaltmağa kömək edə bilər.

İnsan və təbiət arasında əlaqə

Yarasaların bu incə akustik strategiyası onların gecə ovunda üstünlük qazanmasına şərait yaradır. Bu, təbiətin mürəkkəbliyi ilə insan texnologiyasının gələcək inkişafı arasında maraqlı bir körpüdür. İnsanlar da səs-küy içində məlumatı daha effektiv ayırd etmək üçün bu təbiət nümunəsindən ilham ala bilərlər.