Yeni tədqiqat: Centaur AI modeli insan düşüncəsini niyə təqlid edə bilmir?

Centaur süni intellekt modelinin düşüncə iddiası sual altındadır

Centaur adlı süni intellekt modeli insan düşüncəsini təqlid etdiyini iddia edirdi. O, 160 müxtəlif kognitiv tapşırıqda yüksək nəticələr göstərmişdi və bu, onun insan kimi düşünə biləcəyinə dair böyük ümidlər yaratmışdı.

Yeni tədqiqatların ortaya çıxardığı həqiqət

Lakin Zhejiang Universitetinin alimləri tərəfindən aparılan yeni tədqiqatlar bu iddialara ciddi şübhə ilə yanaşır. Onların araşdırması göstərir ki, Centaur əslində sualları başa düşmür. Model cavabları sadəcə yadda saxlayır və təkrarlayır, yəni düşünmə deyil, məlumatların təkrarı ilə məşğuldur.

Overfitting və testlərin nəticələri

Tədqiqatçılar Centaurun overfitting – yəni orijinal məlumat dəstəsinə həddindən artıq uyğunlaşma – etdiyini bildirir. Modelə yeni testlər tətbiq edilib və əgər o sualları həqiqətən başa düşsəydi, sadəcə “A” seçimini etməli idi. Amma Centaur orijinal məlumat dəstindən düzgün cavabları seçməyə davam edib, sualların mənasını təhlil etmədən sadəcə statistik naxışlara əsaslanıb.

İnsan düşüncəsi ilə müqayisə

Bu vəziyyət tələbənin materialı anlamadan test formatlarını yadda saxlamasına bənzədilib. Yəni Centaurun bacarığı anlayış deyil, sadəcə yaddaş və naxış tanıma ilə məhdudlaşır.

Süni intellektdə yeni çağırışlar

Tədqiqatlar böyük dil modellərinin bacarıqlarını qiymətləndirərkən ehtiyatlı olmağı tövsiyə edir. Centaurun əsas məhdudiyyəti dil anlamaqda çətinlik çəkməsidir. Həqiqi dil anlamağı əldə etmək isə süni intellektin ən böyük problemlərindən biri olaraq qalır.

Bu tədqiqat 2025-ci ildə National Science Open jurnalının 5 (1) sayında dərc olunub. Zhejiang Universitetinin alimləri Wei Liu və Nai Ding araşdırmanın əsas müəllifləridir.

İnsanlar və gələcək perspektivlər

Bu nəticələr süni intellektin insan düşüncəsini tam əvəz edə bilməyəcəyini göstərir. İnsanların gündəlik həyatında və iş proseslərində AI modellərinə olan etibar yenidən qiymətləndirilməlidir. Eyni zamanda, tədqiqatçılar daha dərin və məntiqli dil anlama qabiliyyətinə malik modellərin inkişafı üzərində işləməyə davam edir.