Yer maqnit sahəsini qoruyan sirli bloblar: Elm dünyasında yeni kəşf!
...
Süni intellekt
Oxumaq vaxt alır?
Məqalələri dinləyə bilərsizYer maqnit sahəsinin qoruyucuları: Bloblar
Yer maqnit sahəsi həyatımız üçün görünməz qalxan kimidir. Onu qoruyan isə Yer mantiyasının dibində, təxminən 3,000 kilometr dərinlikdə yerləşən iki böyük qayalı blobdur. Bu bloblar Afrika və Sakit Okeanın altında yerləşir və Yer nüvəsi ilə mantiyası arasında istilik mübadiləsini artıraraq maqnit sahəsinin sabitliyinə kömək edir.
Blobların təbiəti və rolu
Bloblar adi mantiya materialından fərqli olaraq daha isti və bərkdir. Onlar maye metalı izolyasiya edir, istilik itkisini azaldır və Yer nüvəsinin axınını dəstəkləyir. Bu proses maqnit sahəsinin uzunmüddətli sabitliyini təmin edir. Tədqiqatçılar blobların vulkan püskürmələri ilə əlaqəsini də qeyd edir, lakin bu əlaqənin detalları hələ tam aydın deyil.
Elm adamlarının baxışı
Liverpool Universitetindən geoloq Andrew Biggin bildirir ki, bloblar olmasaydı, Yer Mars və Venera kimi maqnit baxımından ölü planetə çevrilərdi. Onun sözlərinə görə, “biz onlara çox şey borcluyuq”.
Tarixi və gələcək perspektivlər
Magmatik qayaçların 250 milyon illik maqnit qeydləri göstərir ki, Yer maqnit sahəsi uzun müddət sabit qalıb. Bloblar isə bu stabilizator rolunu oynayır. Tədqiqatçılar Yer maqnit sahəsini simulyasiya edərək blobların istilik dəyişikliklərini və nüvə-mantiya qarşılıqlı təsirini araşdırırlar.
İnsanlar üçün əhəmiyyəti
Maqnit sahəsi Günəşdən gələn zərərli şüalardan qoruyur, elektron cihazlarımızın işləməsini təmin edir və həyatın davamlılığını qoruyur. Blobların mövcudluğu isə bu qorumanın əsas səbəblərindən biridir. Onların sirli mənşəyi və təbiəti hələ tam aydın olmasa da, elm onları daha yaxından tanımaq üçün çalışır.
Blobların dərinliklərdə gizlənmiş bu nəhəng varlıqları Yerimizin həyatını qoruyan sükut qəhrəmanlarıdır. Onların hekayəsi, planetimizin necə möcüzəvi və mürəkkəb olduğunu bir daha xatırladır.