İlk dəfə: Süni intellektlə yazılan kitab mükafatlara layiq görüldü

Süni intellektlə yazıldığı iddiaları və mükafatlar

Kanadalı haitili yazıçı Thélyson Orélienin “C’était ça ou mourir” adlı kitabı süni intellektlə yazıldığı iddialarına baxmayaraq, Fransa və beynəlxalq ədəbiyyat səhnəsində böyük uğur qazanıb. Kitab Fnac, Medusa və Première Plume mükafatlarına layiq görülüb, 35.000-dən çox nüsxə satılıb və payız ədəbiyyat mükafatlarına, o cümlədən Prix Renaudot, Goncourt, Femina, Médicis və Décembre mükafatlarına namizədliyi təsdiqlənib.

Müəllif və nəşriyyat mövqeyi

Orélien kitabın ilkin variantını 2019-cu ildə yazdığını bildirir və süni intellektlə yazılması iddialarını qətiyyətlə rədd edir. O, ChatGPT-nin 2022-ci ilin sonlarında istifadəyə verildiyini vurğulayır və öz ədəbi ənənəsinin (haiti və karib) bəzən süni intellektlə yazılmış kimi yanlış anlaşılmasına səbəb ola biləcəyini qeyd edir. Onun nəşriyyatı Grasset də bu mövqeyi dəstəkləyir. Kitabın süni intellektlə yazıldığı barədə ittihamlar anonim X (əvvəlki Twitter) hesabından gəlib, lakin bu iddiaların sübutları tam aydın deyil.

Pangram: Süni intellekt mətnlərini aşkar edən alət

Bu müzakirələr fonunda Pangram adlı süni intellekt əsasında yaradılmış alət diqqət çəkir. 2024-cü ildə ABŞ-da yaradılan Pangram 20-dən çox dildə, o cümlədən fransız və ispan dillərində işləyir. Alətin düzgün aşkarlama faizi 99%-dən çoxdur və 50 söz və daha uzun mətnlərdə daha etibarlı nəticələr verir. 2025-ci ilin avqustunda 7.000 istifadəçisi olan Pangram, 2026-cı ilin avqustunda 222.000 istifadəçiyə çatıb.

Süni intellektlə yazılan mətnlərin aşkarlanmasında çətinliklər

Pangram yazı üslubunda insan və süni intellekt fərqlərini öyrənir, amma qısa mətnləri aşkar etməkdə çətinlik çəkir. Bundan başqa, süni intellektlə yazıldığı iddia edilən mətnlərin müəllifləri bu istifadəni inkar edə bilirlər. Yanlış pozitiv nəticələr isə saxta ittihamlara yol aça bilər. Pangram həmçinin müxtəlif dialektlər və qeyri-adi ədəbi üslublar üzərində də test edilib və bu, alətin səhv aşkarlama ehtimalını azaldır.

İnsanlar və ədəbiyyat dünyası üçün əhəmiyyəti

Bu mübahisələr ədəbiyyatın gələcəyi və süni intellektin yaradıcı sahələrdə rolu barədə dərin suallar doğurur. Oxucular və yazıçılar arasında süni intellektlə yaradılan əsərlərin etibarlılığı və orijinallığı mövzusunda fikir ayrılıqları artır. Hər halda, “C’était ça ou mourir” kitabının uğuru göstərir ki, insan təxəyyülü və texnologiyanın sərhədləri yeni dövrdə yenidən yazılır.