İnsan beyni və süni intellekt arasında yeni əlaqə

İnsan beyni və süni intellekt arasında yeni əlaqə

İnsan beyni danışıq dilini süni intellekt modellərinə bənzər mərhələli proseslə başa düşür. Bu, Ariel Goldstein və həmkarlarının rəhbərliyi ilə aparılan tədqiqatda aşkar edilib. Onlar 30 dəqiqəlik podkast dinləyən iştirakçıların beyin fəaliyyətini qeydə alıblar və nəticələr AI sistemlərinin dərin təbəqələri ilə diqqətəlayiq şəkildə üst-üstə düşüb.

Beynin mərhələli mənanı qurması

Tədqiqat göstərir ki, insan beyni danışığın mənasını mərhələli şəkildə qurur. Əvvəlcə neyron siqnallar AI-nin ilkin təbəqələri ilə uyğunlaşır, daha sonra isə beyin reaksiyaları AI-nin dərin təbəqələri ilə üst-üstə gəlir. Bu proses Broca sahəsində güclü şəkildə müşahidə olunub, bu da dilin işlənməsində mühüm rol oynayır.

Kontekst dilin əsasını təşkil edir

Ən maraqlısı odur ki, tədqiqat klassik dil elementlərinin beyin fəaliyyətini izah etməkdə kifayət etmədiyini göstərir. Dil sabit qaydalarla deyil, kontekstlə formalaşır. Bu, süni intellekt modellərinin dilin mürəkkəbliyini necə anladığını daha yaxşı başa düşməyə imkan verir.

Ekspertlərin fikirləri

Ariel Goldstein deyir: “Ən çox bizi təəccübləndirən beynin mənanı zamanla açması ilə böyük dil modellərindəki transformasiyaların sıralaması arasındakı yaxın uyğunluq oldu.” Bu kəşf həm neyroloji, həm də süni intellekt sahəsində yeni perspektivlər açır.

İnsan həyatına təsiri

Bu tədqiqat insan beyninin dil anlama mexanizmini daha dərindən anlamağa kömək edir. Eyni zamanda, süni intellektin insan dilini daha təbii və effektiv başa düşməsi üçün yeni imkanlar yaradır. Gələcəkdə bu, tərcümə, təhsil və kommunikasiya texnologiyalarında inqilabi dəyişikliklərə yol aça bilər.

Nəticə

2025-ci ildə Nature Communications jurnalında dərc olunan bu tədqiqat insan beyni ilə süni intellekt arasında gözlənilməz paralelləri ortaya qoyur. Dilin kontekstual və mərhələli təbiətini vurğulayaraq, həm elm, həm də texnologiya sahəsində yeni üfüqlər açır.