Qrenlandiyada İlk Dəfə Kəşf Edilən Qədim Inuit Yaşayış Yeri Nəyi Açıqlayır?

Qədim Inuitlərin izi Tasiilaqda yenidən canlanır

Qrenlandiyanın şərq sahilində, Tasiilaq bölgəsində qədim Inuitlərin qış yaşayış yeri üzərində aparılan tədqiqatlar yeni perspektivlər yaradır. Trento Elm Muzeyi (Muse) alimləri 2024-cü ildə The Red House Greenland Foundation-un dəstəyi ilə arxeologiya, ətraf mühit tarixi və təbii elmləri birləşdirən genişmiqyaslı bio-mədəni layihəyə başlayıblar.

İnsan fəaliyyəti və mədəniyyətin dərin kökləri

Tasiilaqda insan fəaliyyəti təxminən 4 min il əvvələ gedib çıxır. Burada yaşayan Inuitlər, həmçinin Iivit və Tunumiit adlandırılan qruplar, qədim Thule mədəniyyətindən törəyib. Region tundra, dağlıq mənzərə, dərin fiordlar və buzlaq dilləri ilə zəngindir ki, bu da insan həyatının sərt şərtlərini əks etdirir.

Yerli icmalarla əməkdaşlıq və mədəni kimliyin bərpası

Layihə yalnız elmi tədqiqatlarla kifayətlənmir, həm də yerli Ammassalik Muzeyi və icmalarla sıx əməkdaşlıq edir. Yaşlı nəsil üzvləri keçmişlə əlaqənin bərpasını mədəni kimliyin gücləndirilməsi və yeni nəsillərə biliklərin ötürülməsi üçün vacib sayır. Bu, tədqiqatın insan həyatına birbaşa təsirini göstərir və kolonial dövrün yaratdığı travmalarla barışma prosesinə dəstək verir.

İqlim dəyişikliklərinə yeni baxış

Muse alimləri yüksək dağlıq və Arktika ərazilərində iqlim dəyişikliklərinin təsirlərini araşdırır. Bu tədqiqatlar Qrenlandiyanın təbii mühitində baş verən sürətli dəyişiklikləri anlamağa və yerli icmaların həyat şəraitini yaxşılaşdırmağa kömək edir.

Ümid və gələcəyə baxış

Tasiilaqda yaşayan təxminən 1 900 nəfərlik icma və ümumilikdə 3 000 nəfərlik region üçün bu tədqiqatlar həm keçmişin sirrlərini açır, həm də gələcək üçün yeni perspektivlər yaradır. Qədim Inuitlərin həyat tərzini anlamaq, onların mədəniyyətini qorumaq və iqlim dəyişikliklərinə adaptasiya olmaq üçün vacib addımdır.

Bu layihə insanın təbiətlə və tarixlə bağlılığını yenidən düşünməyə çağırır, həmçinin yerli icmaların səsini dünyaya çatdırır.