Kosmosda Lazerlə Enerji Ötürülməsi: Star Catcher İlk Sınağını Uğurla Keçirdi

Kosmosda enerji ötürülməsində yeni mərhələ

Florida, Jacksonville şəhərində yerləşən Star Catcher startapı kosmosda enerji ötürülməsi sahəsində inqilabi addım atır. Şirkət günəş enerjisini linzalar vasitəsilə toplayaraq, onu lazer şüası ilə digər peyklərin günəş panellərinə ötürməyi planlaşdırır. Bu texnologiya kosmosda iki ayrı peyk arasında enerji ötürülməsinin ilk real sınağı olacaq.

Prototip SpaceX raketində orbitə buraxılacaq

Star Catcher-in kiçik ölçülü prototip peyki, Protostar, yaxın günlərdə SpaceX raketində orbitə çıxarılacaq. Bu peyk cubesat formatında olacaq və enerji ötürülməsi texnologiyasını test edəcək. Şirkətin baş direktoru və həmtəsisçisi Endryu Raş bu mərhələni “crawl” — yəni sürünmə mərhələsi adlandırır və bu sınağın gələcək inkişaf üçün vacib olduğunu vurğulayır.

Lazer texnologiyasının üstünlükləri

Star Catcher-in lazeri diffuz günəş işığından 10 dəfə çox enerji ötürmə qabiliyyətinə malikdir. Bu, kosmosda enerji ötürülməsi üçün mikrodalğalarla müqayisədə daha dəqiq və effektiv üsuldur. 2023-cü ildə Naval Research Laboratory kosmosda lazerlə enerji ötürülməsi üzrə 100 günlük təcrübə aparıb, lakin bu sistem tək bir qurğudan ibarət olub və şüa 1,5 metrdən az məsafədə yayıldı. O zaman lazerin səmərəliliyi 11 faiz idi. Caltech alimləri isə mikrodalğalarla günəş enerjisinin Yerə ötürülməsi üsulunu test ediblər.

Böyük investisiyalar və dəstək

Startap bu ilin əvvəlində 65 milyon dollar (təxminən 110 milyon AZN) investisiya cəlb edib və ABŞ Kosmik Qüvvələrindən 30 milyon dollar (təxminən 51 milyon AZN) mükafat qazanıb. Həmçinin, Star Catcher 40 niyyət məktubu və 10 uzunmüddətli enerji alqı-satqı müqaviləsi imzalayıb. Google isə öz kosmosda məlumat mərkəzi layihəsini Star Catcher ilə eyni SpaceX raketində orbitə göndərməyi planlaşdırır.

Gələcəyin kosmos sənayesi

Endryu Raş bildirir ki, “Orbitdə böyük həcmdə avadanlıq yerləşdirmək çox bahalıdır, buna görə də kosmosda enerji istehsalı və ötürülməsi nadir hallarda praktik olur.” Lakin bu texnologiyanın inkişafı ilə daha böyük və effektiv sənaye obyektlərinin kosmosa yerləşdirilməsi daha sərfəli olacaq. Bu isə kosmos sənayesində yeni iqtisadi imkanlar açacaq.

Star Catcher-in bu sınağı kosmosda enerji ötürülməsi sahəsində yeni bir dövrün başlanğıcı ola bilər. Gələcəkdə bu texnologiya peyklərin və digər kosmik obyektlərin enerji təminatını tamamilə dəyişdirə bilər.