Süni İntellektin Şəxsi İstifadəsi Depressiya Riskini Artırır – Niyə?

Süni İntellekt və Psixi Sağlamlıq: Yeni Tədqiqatın Nəticələri

ABŞ-da Mass General Brigham tərəfindən aparılan sorğuda 20 847 nəfər iştirak edib və süni intellektin şəxsi istifadə ilə depressiya və narahatlıq simptomları arasında əlaqə olduğu müəyyən edilib. İştirakçıların 10.3%-i süni intellektdən gündəlik, 5%-i isə gündəlik bir neçə dəfə istifadə etdiyini bildirib. Gündəlik istifadə edənlərin 87.1%-i bu texnologiyadan şəxsi məqsədlərlə – məsələn, məsləhət, tövsiyə və ya emosional dəstək üçün istifadə edir.

Şəxsi İstifadə və Depressiya Simptomları

Tədqiqat göstərir ki, şəxsi məqsədlərlə süni intellektdən istifadə edənlərdə depressiya və narahatlıq simptomları daha çox müşahidə olunur. Xüsusilə 45-64 yaş arası istifadəçilər arasında bu simptomlar daha geniş yayılıb. İştirakçılar diqqət, yuxu, yemək problemləri və özlərinə zərər vermə düşüncələri kimi simptomlar barədə məlumat veriblər. Süni intellektdən istifadə tezliyi artdıqca, simptomların şiddəti də yüksəlir.

İş və Təhsil Məqsədli İstifadə Fərqlidir

Süni intellektdən iş və ya təhsil məqsədilə istifadə edənlərdə depressiya simptomlarının artması müşahidə olunmayıb. Bu, texnologiyanın istifadəsinin məqsədindən asılı olaraq psixi sağlamlığa təsirinin fərqli ola biləcəyini göstərir.

Ekspert Rəyləri və Tövsiyələr

Tədqiqatın müəllifi, psixiatr Roy Perlis qeyd edir ki, bəzi insanlar üçün süni intellekt istifadəsi əhval-ruhiyyənin pisləşməsinə səbəb ola bilər, lakin süni intellektin depressiyaya səbəb olduğunu sübut edən kifayət qədər dəlil yoxdur. Amerikan Psixoloji Assosiasiyası süni intellekti terapiyanın əvəzi kimi qəbul etməməyi tövsiyə edir.

İnsanların Təcrübəsi və Sosial Təsirlər

Bəzi istifadəçilər süni intellekti sosial və emosional dəstək üçün seçir. Perlis bildirir ki, süni intellekt chatbotaları insanların sosial əlaqə qurmaqda çətinlik çəkdikləri hallarda bir növ sosial qarşılıqlı əlaqə rolunu oynaya bilər. Lakin bu, bəzi istifadəçilər üçün əhval-ruhiyyənin pisləşməsinə səbəb ola bilər. Tədqiqatda süni intellektdən istifadə ilə psixi sağlamlıq simptomları arasında əlaqə müşahidə olunub, amma bu, səbəb-nəticə əlaqəsi deyil.

Nəticə

Bu tədqiqat süni intellektin gündəlik həyatımıza inteqrasiyasının psixi sağlamlıq üzərində qarışıq təsirlərini göstərir. Texnologiyanın faydaları ilə yanaşı, onun emosional təsirləri və riskləri də diqqətlə araşdırılmalıdır. İnsanlar süni intellektlə qarşılıqlı əlaqədə olduqları zaman öz əhval-ruhiyyələrinə diqqət etməli və istifadənin onlara necə təsir etdiyini qiymətləndirməlidirlər.