İlk dəfə: Beyinə işıqla mesaj göndərən implant inqilabı başlayır

Beyinə işıqla birbaşa mesaj

Northwestern Universitetinin tədqiqatçıları insan beyni ilə ünsiyyətdə yeni mərhələ açan yumşaq, elastik və tamamilə simsiz beyin implantı hazırlayıblar. Bu cihaz işıq əsasında mesajları birbaşa beyinə ötürür və siçanlarda uğurla sınaqdan keçirilib.

Yumşaq, elastik və simsiz dizayn

İmplant kəllə sümüyünün üzərində, dərinin altında yerləşir. Ölçüsü təxminən poçt markası qədərdir və 64 kiçik mikro-LED-dən ibarətdir. Bu LED-lər beyin korteksindəki neyron qruplarını işıqla aktivləşdirir. Sistem tamamilə simsiz idarə olunur və heyvanların normal hərəkətinə heç bir maneə yaratmır.

Siçanların təcrübəsi

Siçanlar implantdan gələn işıq nümunələrini eşitmə, görmə və toxunma kimi ənənəvi duyğular olmadan qəbul edərək onları mənalı siqnallara çevirdilər. Onlar bu siqnalları mükafatla əlaqələndirərək yeni beyin fəaliyyət nümunələri yaratdılar. Bu, işıq vasitəsilə beyin funksiyalarını yeni səviyyədə idarə etməyə imkan verir.

Tədqiqatın aparıcıları

Layihənin aparıcıları Yevgenia Kozorovitskiy və John A. Rogers bildirirlər ki, “Bu platforma bizə tamamilə yeni siqnallar yaratmağa imkan verir.” Rogers əlavə edir: “Sistem dərinin altında tam yerləşir və simsiz idarə olunur.” Mingzheng Wu isə qeyd edir: “İndi 64 mikro-LED istifadə edirik, bu da daha mürəkkəb beyin ünsiyyətinə şərait yaradır.”

Gələcək perspektivlər

Bu texnologiya protezlərin inkişafında və yeni nevroterapiya üsullarında inqilabi dəyişikliklər vəd edir. İşıqla beyin fəaliyyətini manipulyasiya etmək nevroloji xəstəliklərin müalicəsində yeni imkanlar açır. 2025-ci ilin dekabrında Nature Neuroscience jurnalında dərc olunan tədqiqat beyinlə insan-maşın interfeysi sahəsində yeni bir dövrün başlanğıcıdır.

İnsan həyatına təsiri

Bu implant sayəsində gələcəkdə əlilliyi olan insanlar daha müstəqil ola bilər, nevroloji xəstəliklərin müalicəsi daha effektiv və az invaziv olacaq. İşıqla beyin siqnallarının idarəsi insan beyninin sirrlərini açmaqda yeni ümidlər yaradır.

Bu kəşf texnologiya və tibb sahəsində insan həyatını köklü şəkildə dəyişdirəcək bir addımdır.