İspaniyada Neolit Dövrünə Aid Kannibalizm İzləri İlk Dəfə Aşkarlandı

Neolit dövründə insan sümüklərində gizli hekayə

İspaniyanın Granada əyalətindəki üç mağarada arxeoloqlar Neolit dövrünə aid insan sümükləri tapıblar. Bu sümüklərdə bıçaq və diş izləri, soyulmuş və qaynadılmış izlər aşkar edilib ki, bu da kannibalizmin mümkünlüyünü göstərir.

Malalmuerzo toplusu və onun sirrləri

Radiokarbon üsulu ilə tarixləndirilən Malalmuerzo toplusu eramızdan əvvəl 5300-4950-ci illərə aiddir. Burada 36 nəfərə məxsus 714 sümük tapılıb. Sümüklərdən bəziləri məqsədli şəkildə ətindən təmizlənib, bəziləri sümük iliyinə çatmaq üçün qırılıb. Carigüela mağarasında isə iki sümük fincanı tapılıb ki, bunlar insan kəlləsindən hazırlanıb. Bu tapıntılar mərasimlərlə və ya düşmənə qarşı tətbiq olunan kannibalizmlə bağlı ola bilər.

Cinnabar tozu və mərasim mənası

Majolicas mağarasındakı bəzi sümüklər cinnabar (qırmızı civə) tozu ilə örtülüb. Bu mineralın mərasim mənası daşıdığı güman edilir. Carigüela mağarasındakı sümüklərdə isə qaynadılma izləri azdır, bu da fərqli ritual və ya sosial təcrübələrin mövcudluğunu göstərir.

Kannibalizmin səbəbləri və müasir paralellər

Kannibalizmin səbəbi hələ də tam məlum deyil. Bu, düşmənə qarşı bir hərəkət (ekzokannibalizm), yaxud mərasim və sosial münasibətlərin dəyişməsi ilə bağlı (endokannibalizm) ola bilər. Tədqiqatçı Palmira Saladié bildirir ki, cənubi İber yarımadasında kannibalizm Neolit dövründə təkrarlanan bir praktikadır. Müasir Korowai (Papua Yeni Qvineya) və Wari’ (Amazon) kimi qruplarda da oxşar motivlər müşahidə olunur.

İnsanlıq tarixində dərin izlər

Bu tapıntılar Neolit dövründə cəmiyyətlərin mürəkkəb münasibətlərini, ölümə və mərasimlərə fərqli yanaşmalarını göstərir. Hər bir sümük qədim insanların həyatının, qorxularının və inanclarının canlı şahididir. Kannibalizm həm qorxu, həm də hörmətlə bağlı mürəkkəb bir fenomendir və bu sümüklər onun sirrini bir qədər aydınlaşdırır.