Tibet və Nəfəl daşqınlarında minlərlə insan itkin: Faciənin səbəbləri nədir?

Daşqının qəfil gəlişi və təsiri

26 avqust 2026-cı il səhər saat 08:37-də Nəpal və Tibetin yüksək dağlıq bölgələrində güclü daşqın baş verdi. Bhote-Koshi çayına sürüşmə nəticəsində yaranan daşqın, Langtang-Lirung dağındakı buzlaq çökməsinin səbəb olduğu 5,2 maqnitudalı zəlzələdən sonra meydana çıxdı. Bu fəlakət Rasuva dairəsinin Timure, Rasvagadi və Syabrubesi bölgələrində ciddi dağıntılara yol açdı.

İnsan itkisi və itkin düşənlər

Nəpal hakimiyyətinin son məlumatına görə, daşqın nəticəsində 951 nəfər həlak olub, 4247 nəfər isə itkin düşmüş sayılır. İtkin düşənlərin 933-ü Trishuli-3A hidroelektrik stansiyasının əməkdaşlarıdır. İtkin düşənlərin 3655-i Nəpal vətəndaşıdır, qalanları isə xarici vətəndaşlardır. Tibetdə isə 16 nəfər həlak olub, 546 nəfər itkin sayılır.

Xilasetmə əməliyyatları və yardım çağırışları

Nəpal hökuməti xilasetmə əməliyyatlarına təxminən 20 min nəfər cəlb edib və artıq 10 mindən çox insan təhlükəsiz ərazilərə çıxarılıb. Çin xilasediciləri təxminən 500 nəfəri evakuasiya edib. Qırmızı Xaç Cəmiyyəti fəlakətdən 90 mindən çox insanın təsirləndiyini bildirir. Nəpal Çin və Hindistandan xilasetmə əməliyyatlarında yardım istəyib.

Daşqının səbəbləri və zərərin miqyası

ABŞ Geoloji Xidməti (USGS) məlumatına görə, fəlakətin əsas səbəbi Langtang-Lirung dağındakı buzlaq çökməsidir. Bu buzlaq Lhende-Khola çayının yatağını bağlayıb və nəticədə kaskad təsiri ilə daşqın baş verib. Hadisə 5,2 maqnitudalı zəlzələ ilə müşayiət olunub. Bundan əlavə, 14 hidroenergetika obyekti zərər görüb.

İnsanların həyatı və gələcək perspektivlər

Bu fəlakət bölgədə yaşayan insanların həyatını tamamilə dəyişib. İtkin düşənlərin ailələri hələ də sevdiklərinin taleyini gözləyir. Xilasetmə əməliyyatları davam edir. Nəpalin xarici işlər naziri Şişir Xanala 30 avqustda qlobal iqlim dəyişikliyi ilə mübarizənin gücləndirilməsi çağırışı edib. O bildirib ki, Nəpal dünya üzrə iqlim dəyişikliyindən ən çox zərər çəkən ölkələrdən biridir.