2025-də iqtisadiyyat niyə sürətlə böyüyür? Şirkət vergisi 22.8% artdı!

Şirkət vergisi və iqtisadi artımın sürətli yüksəlişi

2026 maliyyə ilinin ilk beş ayında şirkət vergisi 22.8% artaraq 264 milyard 900 milyon yuan (təxminən 711 milyard AZN) səviyyəsinə çatıb və bu, illik büdcənin 70%-ni təşkil edir. Bu artım iqtisadiyyatın 2025-ci ildə gözləniləndən daha yaxşı performans göstərdiyini göstərir. Ümumilikdə hökumət gəlirləri 13% artaraq 704 milyard yuan (təxminən 1890 milyard AZN) olub.

Vergi növlərində əhəmiyyətli artımlar

Şəxsi gəlir vergisi 111 milyard 300 milyon yuan (təxminən 299 milyard AZN) ilə 12.1% artıb. İstehlak vergisi 111 milyard 100 milyon yuan (təxminən 298 milyard AZN) ilə 8.3% yüksəlib. Damğa vergisi isə 37 milyard 100 milyon yuan (təxminən 100 milyard AZN) ilə 46.7% kimi kəskin artım göstərib. Bu artım əsasən yüksək qiymətli daşınmaz əmlak əməliyyatları və əlavə alıcı damğa vergisinin (ABSD) artması ilə bağlıdır.

İqtisadiyyatın əsas göstəriciləri

2025-ci ildə Ümumi Daxili Məhsul (ÜDM) 5%, istehsalat sektoru isə 8.7% artıb. Bu göstəricilər iqtisadiyyatın güclü bərpasını və inkişafını vurğulayır. Süni intellekt (AI) və digər texnoloji sahələrdə kapital xərclərinin artması şirkət gəlirlərinin yüksəlməsində mühüm rol oynayıb.

Mənzil bazarında dəyişikliklər

2025-ci ilin eyni dövrü ilə müqayisədə mənzil əməliyyatlarının sayı azalıb — 12,385-dən 10,388-ə düşüb. Lakin orta mənzil satış qiyməti 2.3 milyon yuan (təxminən 6.2 milyon AZN) səviyyəsindən 2.5 milyon yuan (təxminən 6.7 milyon AZN) səviyyəsinə qalxıb. 5 milyon yuan (təxminən 13.4 milyon AZN) və yuxarı qiymətli mənzil əməliyyatlarının sayı artıb, bu da yüksək dəyərli daşınmaz əmlak bazarının canlandığını göstərir.

Büdcə proqnozları və gələcək perspektivlər

2026 maliyyə ili üçün şirkət vergisi artımı büdcədə 7.2% proqnozlaşdırılsa da, cari göstəricilər bu proqnozdan xeyli yüksəkdir. Ümumilikdə, iqtisadi artım və vergi gəlirlərindəki güclü artım nəticəsində hökumətin 2026 maliyyə ili büdcə kəsirinin planlaşdırılandan az ola biləcəyi gözlənilir.

İqtisadiyyatın gələcəyi və sosial təsirlər

Vergi gəlirlərindəki artım dövlət xidmətlərinin maliyyələşdirilməsinə və sosial proqramların genişləndirilməsinə imkan verir. Eyni zamanda, mənzil bazarındakı dəyişikliklər və yüksək dəyərli daşınmaz əmlak əməliyyatlarının artması əhalinin yaşayış şəraitində fərqli təsirlər yarada bilər. İqtisadi artımın davam etməsi üçün vergi siyasətində şəffaflıq və balanslı yanaşma vacibdir.