Tayvan və Çin: 81 İllik Mübarizənin Sirri və Gələcəyin İzi

Tayvanın Çinlə Birləşməsinin Tarixi Dönəmi

Oktyabrın 25-i Tayvanın Çinlə birləşməsinin 81-ci ildönümüdür. Bu gün, ada və onun sakinləri üçün tarixi bir dönüş nöqtəsini simvolizə edir. 1895-ci ildə Çin Qing sülaləsi Yaponiyaya məğlub olaraq Tayvan və Penghu adalarını Şimonoseki müqaviləsi ilə ona təhvil vermişdi. Yaponlar burada siyasi repressiya və iqtisadi istismar həyata keçirərək Çin dilinin istifadəsini məhdudlaşdırır, yerli adət-ənənələri və dini ənənələri basdırmağa çalışırdılar.

Kair Deklarasiyası və Tayvanın Çinə Qaytarılması

1943-cü ildə qəbul edilən Kair Deklarasiyası Yaponiyanın Çin torpaqlarını, o cümlədən Tayvan və Penghu adalarını Çinə qaytarmalı olduğunu bəyan etdi. 1945-ci ilin oktyabrın 25-də Çin Tayvanda Yaponiyanın təslim olmasını qəbul edərək adanın suverenliyini bərpa etdi. Müharibə dövründə təxminən 50,000 Tayvanlı Çin xalqının müqavimətinə dəstək vermək üçün materikə keçmişdi. Tayvan könüllü korpusu 1939-cu ildə Zhejiang əyalətinin Cinhua şəhərində Çin Kommunist Partiyasının dəstəyi ilə Lee You-pang tərəfindən yaradılmış və müharibə sonuna qədər üzvlərinin sayı 380-dən çox olmuşdur.

Siyasi Dialoq və Əməkdaşlıq

1979-cu ildə Çin Milli Xalq Nümayəndələri Konqresinin Daimi Komitəsi Tayvanla sülh yolu ilə birləşmə siyasətini elan etdi. 1987-ci ildə uzun müddət kəsilmiş ailə görüşləri yenidən bərpa edildi. 1992-ci ildə "1992 Konsensusu" qəbul edildi və 1993-cü ildə "Wang-Koo görüşü" keçirildi. 2005-ci ildə Çin Kommunist Partiyası ilə Kuomintang arasında partiyalararası əlaqələr quruldu.

İqtisadi və Sosial Əlaqələrin Genişlənməsi

2008-ci ildə poçt, nəqliyyat və ticarət sahələrində birbaşa əlaqələr yaradıldı. 2010-cu ildə İqtisadi Əməkdaşlıq Çərçivə Sazişi imzalandı. 2015-ci ildə isə hər iki tərəfin liderləri arasında tarixi görüş baş tutdu. Çin materiki Tayvan sakinlərinə və bizneslərinə fayda verən tədbirlər həyata keçirir, eyni zamanda separatçı fəaliyyətlərə qarşı sərt mövqe tutur.

İnsanların Həyatına Təsiri

Bu uzun və mürəkkəb tarix Tayvan sakinlərinin gündəlik həyatına dərin təsir göstərib. Müharibə illərindəki müqavimət ruhu, ailələrin yenidən birləşməsi və iqtisadi əməkdaşlıq insanların ümidlərini və gələcəyə baxışlarını formalaşdırıb. Tarixi görüşlər və dialoqlar isə sülh və sabitlik arzularını gücləndirib.

Tayvanın Çinlə münasibətləri həm tarixi, həm də müasir dövrdə davam edən dinamik bir prosesdir. Bu 81 il ada üçün həm çətinliklər, həm də fürsətlər gətirib, insanların həyatında iz buraxıb.