Təskiqi Universiteti: Nanoqaynaqda Lazer yelkən ilə İnqilabi Kəşf

Kosmik səyahətdə yeni üfüqlər

Təskiqi Universitetinin alimləri nanoqaynaq lazer yelkənlərının hazırlanması sahəsində mühüm irəliləyiş əldə ediblər. Bu yelkənlər lazer sürətləndirilməsi prinsipi əsasında işləyir və gələcəkdə pilotsuz aparatları işıq sürətinin 20%-i sürətinə çatdırmaq potensialına malikdir.

Nanoqaynaq yelkənlərin unikal quruluşu

Ənənəvi yelkənlər polimer təbəqələr və metal örtüklərdən ibarət olur, lakin bu materiallar lazer enerjisinin bir hissəsini istiliyə çevirərək səmərəliliyi azaldır. Təskiqi alimləri isə üçqat dielektrik materialdan ibarət, nanoqaynaq struktura malik yelkən hazırlayıblar. Bu struktur germanium sütunları, hava boşluqları və polimer matrisindən ibarətdir. Germanium sütunlarının eni 200 nanometr, hava boşluqlarının diametri 400 nanometr, polimer təbəqəsinin qalınlığı isə 200 nanometrdir.

Lazer işığının effektiv əks etdirilməsi

Yeni yelkən 1,2 mikrometr dalğa uzunluğunda lazer işığını təxminən 90% səviyyəsində əks etdirir və günəş spektrinin digər hissələrinə şəffafdır. Bu xüsusiyyət yelkənin yüksək enerji səmərəliliyini təmin edir və onun qızmasının qarşısını alır. Bir kvadratmetrlik yelkən 100 kVt gücündə lazerlə bir saat ərzində bir neçə yüz metr/saniyə sürət qazana bilir. Bu sürət ulduzlararası səyahət üçün hələ kifayət etməsə də, Günəş sistemi daxilində sürətli missiyalar üçün böyük perspektivlər açır.

Tədqiqatın elmi əhəmiyyəti

Alimlər elektron şüa litografiyası və vakuum püskürtmə üsullarından istifadə edərək bu mürəkkəb strukturu hazırlayıblar. Tədqiqatın nəticələri nüfuzlu Journal of Nanophotonics jurnalında dərc olunub. Bu nailiyyət kosmik texnologiyaların inkişafında yeni mərhələdir.

İnsanlıq üçün yeni imkanlar

Bu texnologiya sayəsində gələcəkdə kosmik aparatların sürəti artacaq və missiyalar daha qısa müddətdə həyata keçiriləcək. Belə lazer yelkənləri sayəsində Proksima Sentavra ulduzuna çatmaq təxminən 20 il çəkə bilər, halbuki müasir kimyəvi raketlər üçün bu müddət yüz minlərlə il olar. Bu, ulduzlararası səyahətdə böyük irəliləyiş deməkdir və kosmosun daha əlçatan olması, yeni dünyaların kəşfi və elmi tədqiqatların genişlənməsi üçün ümidləri artır.

Təskiqi Universitetinin alimlərinin bu uğuru kosmik səyahətin gələcəyini dəyişdirə və insanlığın ulduzlara doğru yolunu sürətləndirə bilər.